[Sách] Triều Nguyễn và lịch sử của chúng ta

 

Nó lật mở những trang sách khảo cứu về nhà Nguyễn vào một chiều Sài Gòn, khi nắng quái rải dài trên những mái ngói cổ kính còn sót lại của vùng đất Gia Định xưa. Đọc về triều Nguyễn, người ta thường dễ rơi vào những phán xét khen - chê rạch ròi. Nhưng tác phẩm này có nhiều tác giả góp nhặt từ rất nhiều góc nhìn khác nhau. 

Cuốn sách bóc tách sự "hiện diện" của nhà Nguyễn từ khi Nguyễn Ánh đặt những viên gạch đầu tiên xây dựng vương triều đến lúc Bảo Đại thoái vị. Các tác giả không né tránh những sai lầm, nhưng họ kiên quyết đòi lại công bằng cho những thành tựu bị bụi thời gian che phủ.

"Lịch sử không phải là một phiên tòa để chúng ta phán xét cha ông theo lăng kính của hiện tại, mà là một tấm gương để chúng ta nhìn thấu suốt căn tính và sự hình thành của dáng hình xứ sở."

Nó lặng lẽ ngắm nhìn về công cuộc mở cõi. Nếu không có nhà Nguyễn, bản đồ hình chữ S liệu có vươn dài và tròn đầy đến thế? 

Thịnh thế đường thời bờ cõi mở. 

Chiếm lấn, mở mang ở tâm đo. 

Kết nối với triết lý của Phan Cẩm Thượng trong Văn minh vật chất, cuốn sách cho thấy triều Nguyễn đã kiến tạo nên một thẩm mỹ quan vừa vặn, tinh tế. Từ kiến trúc cung đình Huế đến những bộ luật, những bộ sử đồ sộ như Đại Nam Thực Lục.

"Di sản của nhà Nguyễn không chỉ nằm ở những lăng tẩm đá xám buồn bã, mà nằm trong mạch ngầm của ngôn ngữ, lễ nghi và tâm hồn Việt hiện đại."

Dù bị kẹt giữa lằn ranh của sự bảo thủ và nhu cầu duy tân, nhà Nguyễn vẫn là một thực thể sống động, nỗ lực giữ gìn "con chim nhại" của văn hóa dân tộc trước cơn bão táp của chủ nghĩa thực dân phương Tây. Sự lúng túng của những vị vua như Minh Mạng hay Tự Đức trước làn sóng mới chính là cái sự "loay hoay" của những con người đang cố bảo vệ đức tin và ngôn ngữ của mình.

Giống như cách Yuval Noah Harari hệ thống lại lịch sử để tiên tri tương lai, cuốn sách này giúp nó hiểu rằng: Một dân tộc không thể tiến xa nếu không biết cách hòa giải với quá khứ của mình.

"Hiểu đúng về nhà Nguyễn là cách chúng ta lấp đầy những vết nứt trong niềm tự hào dân tộc, để lịch sử không còn là gánh nặng mà trở thành điểm tựa."

Đọc về triều Nguyễn là để thấy một tinh thần bền bỉ, một nỗ lực dung hợp mọi đứt gãy để giữ vững một hình hài Việt Nam thống nhất.

***

It flipped open the research pages on the Nguyen Dynasty on a Saigon afternoon, as the late-day sun stretched across the ancient roof tiles still remaining from the old land of Gia Dinh. Reading about the Nguyen Dynasty, one easily falls into binary judgments of praise and blame. However, this work is a collection of diverse perspectives contributed by various authors.

The book dissects the "presence" of the Nguyen Dynasty from the moment Nguyen Anh laid the first bricks to build the empire until Bao Dai’s abdication. The authors do not evade the mistakes, yet they resolutely reclaim justice for achievements long obscured by the dust of time.

"History is not a courtroom for us to judge our ancestors through the lens of the present; it is a mirror for us to see clearly into our identity and the formation of the nation’s shape."

It quietly contemplated the expansion of the realm. Without the Nguyen Dynasty, would the S-shaped map stretch as long and be as full as it is today? In a golden age, the borders expanded. Conquest and cultivation measured by the depth of the heart.

Connecting with Phan Cam Thuong’s philosophy in "Material Civilization", the book shows that the Nguyen Dynasty created a "just right" and sophisticated aesthetic. From the imperial architecture of Hue to the legal codes and monumental historical records like the Dai Nam Thuc Luc (The Veritable Records of the Great South).

"The legacy of the Nguyen Dynasty does not lie merely in mournful gray stone tombs; it resides in the subterranean currents of language, rituals, and the modern Vietnamese soul."

Though caught between the lines of conservatism and the necessity for modernization, the Nguyen Dynasty remained a living entity, striving to preserve the "mockingbird" of national culture before the storm of Western colonialism. The bewilderment of emperors like Minh Mang or Tu Duc in the face of new waves was precisely the "struggle" of those trying to protect their faith and language.

Much like how Yuval Noah Harari systematizes history to prophesy the future, this book helps it understand that a nation cannot move far forward if it does not know how to reconcile with its own past.

"Understanding the Nguyen Dynasty correctly is how we fill the cracks in our national pride, so that history is no longer a burden but becomes a foundation."

To read about the Nguyen Dynasty is to witness a persistent spirit, a constant effort to harmonize every fracture in order to maintain the unified form of Vietnam.

[Book] Tình yêu ở thành phố lớn - Sang Young Park

"Seoul là một thành phố rộng lớn, nơi bạn có thể gặp hàng nghìn người mỗi ngày nhưng vẫn thấy mình như một linh hồn lưu vong đang đi tìm một bến đỗ không có trên bản đồ."

Có con đường chẳng ai đi lại lần hai. Tìm hiểu và tìm lại một tuổi trẻ cho người đọc qua từng trang sách. Nó gõ cửa bước vào căn phòng thuê chật hẹp của Jaehee và Young, ngồi xuống và lắng nghe đôi bạn trẻ nói về cuộc sống thanh xuân hiện tại của mình. Một thanh xuân cô đơn, điên rồ và đầy rối lòng trong sự nghi ngờ chính cả bản thân. Tội.

Nếu Chung Bora dùng kinh dị để lột tả sự nghẹt thở, thì Sang Young Park lại dùng sự thành thật đến đau lòng để bốc trần một "Tình yêu ở thành phố lớn" – nơi những linh hồn trẻ tuổi đang cố gắng tìm thấy sự hiện diện của mình giữa lòng Seoul rực rỡ.

Sang Young Park không chỉ là một nhà văn; anh là tiếng nói đại diện cho một thế hệ đang sống trong sự giằng xé giữa những chuẩn mực Nho giáo khắt khe và khát vọng tự do cá nhân. Sinh năm 1988, Park mang vào văn chương cái nhìn sắc sảo về đời sống đô thị. Tác phẩm của anh, đặc biệt là cuốn sách này (từng lọt danh sách rút gọn giải International Booker), là bản cáo trạng về sự cô độc nhưng cũng là lời tự tình dành trái tim mình.

Anh không chọn cách lãng mạn hóa tình yêu. 

Cuốn sách là chuỗi những câu chuyện liên kết xoay quanh nhân vật Young,  lãng du trong những quán bar ở khu Itaewon. Nhưng điểm chạm lớn nhất khiến nó bùi ngùi chính là tình bạn giữa Young và Jaehee. Họ giống như hai mảnh vỡ của nghệ thuật Kintsugi, nương tựa vào nhau để hàn gắn những vết nứt mà xã hội đã gây ra.

Jaehee và Young cùng chia sẻ một căn hộ chật hẹp, cùng uống rượu, cùng yêu, và cùng thất bại. Họ hiện diện trong cuộc đời nhau không phải bằng những lời hứa vĩ đại, mà bằng sự thấu cảm lặng lẽ nhất. Khi cô gái Jaehee rời đi để kết hôn, Young rơi vào một sự nghẹt thở mới: sự cô độc của một người bị ở lại trong "thành phố lớn" của những sự tình cờ.

"Chúng ta dành cả thanh xuân để chạy trốn khỏi sự cô độc, để rồi nhận ra rằng cô độc chính là căn tính thật nhất của mỗi kẻ lữ hành dưới ánh đèn huỳnh quang của thành phố này."

Young rơi vào giữa hai con đường chẳng biết đích đến. Một bên là thế giới rực rỡ của những cuộc tình chóng vánh và ánh đèn disco; một bên là thực tại khắc nghiệt khi anh phải chăm sóc người mẹ bị ung thư.

Dù mẹ anh chối bỏ căn tính của con trai, Young vẫn chọn cách hiện diện bên giường bệnh. Đó là nỗ lực đạo đức lớn nhất – sự tận hiến âm thầm mà M. Scott Peck từng nhắc đến. Young không lười biếng tâm linh; anh rút cạn năng lượng của mình để làm một "con chim nhại" hót giữa bóng tối của căn bệnh và sự kỳ thị. Anh chấp nhận sự dơ dáy của những túi dịch, sự mệt mỏi của những ca trực đêm để giữ lấy một chút hơi ấm tình thân.

"Hãy cứ đi, dù là đi vào bóng tối hay đi về phía ánh sáng neon rực rỡ. Miễn là bạn đừng để mình bị bỏ quên trong sự vô cảm của chính mình."

Tình yêu ở thành phố lớn – Không chỉ là một cuốn tiểu thuyết Queer, đó là tấm gương soi chiếu sự hiện diện của mỗi chúng ta trong kỷ nguyên của những "chiếc hộp" bê tông vô hồn. Với nó, đó là một sự thanh tẩy cần thiết để biết trân trọng hơn những ân tình dọc đường di cư.

***

"Seoul is a vast city where you can meet thousands of people every day but still find yourself like an exiled soul searching for a harbor that isn't on the map."

There is a road that no one travels twice. Through every page, the reader is invited to find and reclaim a piece of youth. He knocks and enters the cramped rented room of Jaehee and Young, sitting down to listen to the two young friends speak of their current youthful lives—a youth that is lonely, crazy, and profoundly troubled by self-doubt. Pity.

If Chung Bora uses horror to depict suffocation, Sang Young Park uses heartbreaking honesty to strip bare a "Love in the Big City"—a place where young souls strive to find their presence amidst the brilliant heart of Seoul.

Sang Young Park is not just a writer; he is the voice representing a generation caught in the tension between strict Confucian norms and the desire for individual freedom. Born in 1988, Park brings to literature a sharp perspective on urban life. His work, especially this book (which was shortlisted for the International Booker Prize), is an indictment of loneliness but also a self-confession for his own heart. He does not choose to romanticize love; instead, he presents it in its rawest form.

The book is a series of interconnected stories revolving around the character Young, wandering through bars in the Itaewon district. But the most profound touchpoint that makes him sentimental is the friendship between Young and Jaehee. They are like two fragments of Kintsugi art, leaning on each other to mend the cracks that society has inflicted upon them.

Jaehee and Young share a cramped apartment, drink together, love together, and fail together. They are present in each other's lives not through grand promises, but through the quietest empathy. When Jaehee leaves to get married, Young falls into a new kind of suffocation: the loneliness of one left behind in the "big city" of coincidences.

"We spend our whole youth running away from loneliness, only to realize that loneliness is the truest identity of every traveler under the fluorescent lights of this city."

Young falls between two paths with no known destination. On one side is the brilliant world of fleeting affairs and disco lights; on the other is the harsh reality of caring for his mother who is battling cancer.

Even though his mother rejects her son's identity, Young still chooses to be present by her hospital bed. That is the greatest moral effort—the silent dedication that M. Scott Peck once mentioned. Young is not "spiritually lazy"; he drains his energy to be a "mockingbird" singing amidst the darkness of illness and stigma. He accepts the filth of fluid bags and the exhaustion of night shifts to hold onto a small bit of familial warmth.

"Keep going, whether into the darkness or toward the brilliant neon lights. As long as you don't let yourself be forgotten in your own indifference."

Love in the Big City is not just a Queer novel; it is a mirror reflecting the presence of each of us in the era of soulless concrete "boxes." For him, it is a necessary cleansing to better appreciate the affections found along the migration route.

It reminds us to stay awake and present. Whether we are in the bustling year-end of Saigon or the cold neon of Seoul, do not let "abandonment" become your fate. Keep your Shoshin (Beginner’s Mind) and cherish the "Kintsugi" of your own life. For him, that is enough.

[Sách] Thành phố và những bức tường bất định - Haruki Murakami

• "Có những điều, nếu bạn không đích thân đi vào, sẽ không bao giờ hiểu được. Cánh cửa đó chỉ mở ra một lần."

Nó vén chiếc màn trắng đằng sau cánh cửa, để bước vào không gian của quán, quán đã đóng cửa. Nơi những người bạn tìm đến quán bar với những giai điệu Jazz, biểu tượng cho một tuổi trẻ khao khát sự đổi thay nơi thành phố Toyota. Chính tại đó, những ý tưởng đầu tiên của "Thành phố và những bức tường" đã được viết ra vội vàng bởi một bút lực trẻ... Rồi thời gian trôi vụt, một trận dịch Covid bùng phát. Nó lại tìm về bên gã Murakami để nghe gã kể về thành phố của một thế giới song song, nơi con người bỏ lại chiếc bóng của mình, để lắng nghe câu chuyện của một Người Giải Mộng (Dream Reader). 

"Thành phố và những bức tường bất định" không chỉ là một cuốn tiểu thuyết; nó là một hành trình trở về nguồn cội của Haruki Murakami. Tác phẩm này là sự tái cấu trúc và mở rộng của một truyện ngắn cùng tên mà ông viết từ năm 1980 (nhưng sau đó đã loại bỏ), biến nó thành một cuộc đối thoại phức tạp giữa người kể chuyện hiện tại và cái tôi non trẻ của chính mình.

Cuốn sách nổi bật bởi cấu trúc chia ba phần rõ rệt, dẫn dắt người đọc qua các tầng nhận thức:

1. Thành phố và Bức Tường: Nơi của Cái Tôi Khác

Phần đầu tiên giới thiệu về Thành phố có tường bao quanh—một không gian bí ẩn và lạnh lẽo, nơi tồn tại những sinh vật đặc biệt (những Con Quái Vật) và một thực tại khác biệt. Thành phố này là nơi người kể chuyện phải từ bỏ "cái tôi bên ngoài" và học cách đọc những "giấc mơ cũ" dưới vai trò là Người Đọc Giấc Mơ.

Tuyến truyện này thiết lập một ẩn dụ mạnh mẽ: Bức tường không chỉ để ngăn cách, mà là nơi định hình bạn. Nơi đây, cái Bóng (Shadow) của mỗi người bị tách ra, không còn là bạn đồng hành mà trở thành một thực thể riêng biệt. Điều này buộc nhân vật chính phải đối diện với sự chia cắt và mất mát bản ngã.

Phần thứ hai đưa nhân vật chính quay trở lại thế giới thực tại (một thị trấn nhỏ, tỉnh lẻ), nơi anh đảm nhận công việc thư viện với một nữ thủ thư bí ẩn. Giai đoạn này đầy sự tĩnh lặng, cô đơn và hoài niệm, nhưng nó lại phục vụ cho mục đích lớn hơn: tìm hiểu sâu hơn về thế giới của những giấc mơ và những "dữ liệu cũ" đã bị lãng quên.

Đây là giai đoạn Murakami tập trung vào những hoạt động đời thường nhưng mang tính nghi thức (nấu ăn, chạy bộ, nghe nhạc Jazz), đối lập với sự siêu thực của Thành phố. Sự tĩnh lặng này là cần thiết để anh có thể giải mã câu hỏi lớn nhất của mình.

Phần cuối cùng là sự hợp nhất giữa hai thế giới, nơi ranh giới giữa Thành phố có tường và thực tại trở nên bất định. Người kể chuyện phải quay lại Thành phố để hoàn thành nhiệm vụ và tìm kiếm người yêu dấu.

Murakami khéo léo sử dụng nỗi khát khao và nỗi nhớ làm động lực cho nhân vật. Ông khẳng định rằng:

•  "Điều quan trọng không phải là chúng ta ở đâu, mà là trái tim của chúng ta đang tìm kiếm điều gì."

"Thành phố và những bức tường bất định" là một tác phẩm nặng tính triết học và tự vấn hơn là một cuốn tiểu thuyết mang tính giải trí. Nó giống như một hành động thiền định của Murakami về sự nghiệp 40 năm của mình, về những câu chuyện mà ông đã kể, và về những cánh cửa mà ông đã mở ra.

Cuốn sách đòi hỏi sự kiên nhẫn từ độc giả, đặc biệt là những người không quen thuộc với phong cách siêu thực và sự lặp lại có chủ đích của ông. Tuy nhiên, nó là một tác phẩm không thể thiếu đối với fan cứng, vì nó chứa đựng tinh hoa của một người đã dành cả đời để hỏi: "Thực tại của tôi nằm ở đâu?"

• "Thế giới bên ngoài và thế giới bên trong—có lẽ chúng ta cần phải sống trọn vẹn ở cả hai nơi để thực sự là chính mình"

https://chienphan.blogspot.com/2025/09/sach-nghe-viet-tieu-thuyet-haruki.html

https://chienphan.blogspot.com/2012/06/ngam-hoang-so.html

https://chienphan.blogspot.com/2024/09/sach-nhung-chuyen-ky-la-o-tokyo-haruki.html

https://chienphan.blogspot.com/2024/11/sach-sau-ong-at-haruki-murakami-after.html

***

"There are things that you will never understand unless you personally step inside. That door opens only once."

I drew back the white curtain behind the door to enter the space of the bar—a bar that was now closed. This was the place where friends sought out the jazz rhythms, symbolizing a youth craving change in Toyota City. It was right there that the first ideas for "The City and Its Walls" were hurriedly penned down by a young writing force... Then time quickly passed, a Covid pandemic erupted. I sought refuge once more with the old man Murakami to listen to him tell of the city in a parallel world, where people leave their shadows behind, and to heed the tale of a Dream Reader.

"The City and Its Uncertain Walls" is more than just a novel; it is a journey back to the author's origin for Haruki Murakami. The work is a restructuring and expansion of a short story of the same name that he wrote in 1980 (but later discarded), transforming it into a complex dialogue between the current narrator and his younger self.

The book stands out for its distinct three-part structure, leading the reader through various layers of perception:

1. The City and the Walls: The Place of the Other Self

The first section introduces the Walled City—a mysterious and cold space where peculiar beings (the Beasts) and a different reality exist. This city is where the narrator must abandon his "outer self" and learn to read "old dreams" in the role of the Dream Reader.

This narrative thread establishes a powerful metaphor: The wall doesn't just separate; it shapes you. Here, everyone's Shadow is severed, no longer a companion but a separate entity. This forces the protagonist to confront the division and loss of his identity.

2. The Return to the Real World and the Sense of Being Lost

The second section brings the protagonist back to reality (a small, provincial town), where he takes on a library job alongside an enigmatic female librarian. This period is filled with stillness, solitude, and nostalgia, but it serves a larger purpose: a deeper exploration of the world of dreams and the "old data" that has been forgotten.

This is the phase where Murakami focuses on ordinary yet ritualistic activities (cooking, running, listening to Jazz), contrasting the surreal nature of the City. This tranquility is essential for him to decipher his biggest question.

3. Re-engaging the City and Unification

The final section is the amalgamation of the two worlds, where the boundary between the Walled City and reality becomes uncertain. The narrator must return to the City to complete his task and search for his beloved.

Murakami skillfully uses desire and longing as the character's driving force. He asserts:

"What matters is not where we are, but what our heart is searching for."

"The City and Its Uncertain Walls" is a work that is heavier on philosophy and self-reflection than it is on entertainment. It reads like an act of meditation by Murakami on his 40-year career, on the stories he has told, and on the doors he has opened.

The book demands patience from readers, especially those unfamiliar with his surreal style and intentional repetition. Nevertheless, it is an indispensable work for die-hard fans, as it contains the essence of a man who has spent a lifetime asking: "Where does my reality lie?"

"The world outside and the world within—perhaps we need to live fully in both places to truly be ourselves."

[Sách] Bước chậm lại giữa thế gian vội vã - Hae Min

 

• "Đừng chạy. Hãy bước. Điều bạn đang tìm kiếm sẽ xuất hiện khi bạn chậm lại."

Quà anh tặng cho mỗi lần gặp gỡ, dịp này là sinh nhật chị, cũng là trùng hợp vào một dịp gặp gỡ thế thôi. Quyển sách là quà anh tặng; quyển sách này hoàn thiện trọn bộ của Đại đức Hae Min, người tác giả được nhắc đến trong buổi gặp gỡ cùng người bạn đồng nghiệp cùng ngành. Thân hay chẳng thân, đến giờ chẳng biết, chỉ biết có quá nhiều điểm tương đồng trong cuộc sống và cách nghĩ.

Bước chậm lại giữa thế gian vội vã" không phải là một cuốn sách triết học khô khan, mà là một tập hợp những lời thủ thỉ, những câu chuyện ngắn và những lời khuyên sâu sắc từ Đại đức Hae Min. Sách được viết như một liều thuốc an thần cho tâm hồn, dành riêng cho những người đang cảm thấy kiệt sức, lạc lối, hoặc bị cuốn vào vòng xoáy hối hả của cuộc sống hiện đại.

Cuốn sách nổi bật bởi giọng văn nhẹ nhàng, nhân hậu và đầy bao dung. Hae Min không giảng giải về đạo lý cao siêu; ông chỉ đơn thuần nhắc nhở chúng ta về những giá trị đã bị lãng quên: sự chấp nhận bản thân, tầm quan trọng của việc hiện diện trọn vẹn trong từng khoảnh khắc, và sức mạnh của lòng biết ơn.

Triết lý "Không làm gì cả"

Điểm cốt lõi của cuốn sách nằm ở thông điệp: Thế giới không vội vã, chỉ có ta vội vã. Hae Min chỉ ra rằng, phần lớn nỗi bất an, lo lắng của chúng ta không đến từ thế giới bên ngoài, mà đến từ chính sự chạy đua, sự đánh giá và kỳ vọng mà ta tự đặt lên mình.

"Nếu bạn làm chậm lại, thế giới sẽ không bị bỏ lại phía sau. Chỉ là những điều bạn không thể thấy trước đó sẽ xuất hiện."

Ông khuyến khích người đọc dừng lại, nhìn vào bên trong. Khi chúng ta ngừng chạy, chúng ta mới thực sự thấy được những gì đang diễn ra xung quanh và trong chính tâm hồn mình. Sự chữa lành không phải là tìm kiếm giải pháp từ bên ngoài, mà là chấp nhận sự không hoàn hảo của chính mình.

Sự cô đơn và Lòng trắc ẩn

Hae Min dành nhiều chương để nói về nỗi cô đơn, các mối quan hệ và những khó khăn trong công việc. Ông nhắc nhở rằng, mọi người đều đang phải chiến đấu với những cuộc chiến riêng của mình. Sự cảm thông và lòng trắc ẩn không chỉ dành cho người khác mà còn phải dành cho chính bản thân mình.

"Điều quan trọng không phải là người khác nhìn bạn như thế nào, mà là cách bạn nhìn nhận chính mình."

Khi chúng ta tự yêu thương và chấp nhận bản thân, chúng ta sẽ không còn quá phụ thuộc vào sự chấp thuận hay đánh giá từ người khác. Đó là nền tảng vững chắc để xây dựng sự bình yên nội tại.

• "Đừng cố gắng trở thành một người hoàn hảo. Hãy chấp nhận bạn là một người đang học hỏi."

"Bước chậm lại giữa thế gian vội vã" là một cuốn sách cần thiết cho bất kỳ ai đang sống trong nhịp độ nhanh của thế kỷ 21. Nó là một lời nhắc nhở sâu sắc rằng, việc chăm sóc tâm hồn cũng quan trọng như việc theo đuổi mục tiêu. Đọc cuốn sách này sẽ mang lại cảm giác bình yên, như thể bạn đang ngồi xuống bên một người bạn hiền triết, người lắng nghe bạn vô điều kiện. Đây là một tác phẩm để lại dư âm dài lâu, thôi thúc bạn sống chậm hơn, trọn vẹn hơn.

https://chienphan.blogspot.com/2025/06/sach-khi-moi-ieu-khong-nhu-y-hae-min.html

https://chienphan.blogspot.com/2019/02/review-sach-yeu-nhung-ieu-khong-hoan.html

***

This book was a gift from my brother for my sister's birthday, a mere coincidence during a casual get-together. The book completed my set by Venerable Hae Min, the author mentioned during a conversation with a colleague in the same industry. Whether we're close or not, I still don't know, but there are so many similarities in our lives and ways of thinking.

"The Things You Can See Only When You Slow Down" is not a dry philosophical text, but a collection of intimate whispers, short stories, and profound advice from Venerable Hae Min. The book is written like a balm for the soul, intended for those who feel exhausted, lost, or caught in the hurried vortex of modern life.

The book stands out for its gentle, compassionate, and embracing voice. Hae Min does not lecture on high doctrines; he merely reminds us of the forgotten values: self-acceptance, the importance of being fully present in every moment, and the power of gratitude.

The Philosophy of "Doing Nothing"

The core message of the book is: The world is not rushing; only we are. Hae Min points out that most of our anxiety and unease comes not from the external world, but from the race, judgment, and expectations we place on ourselves.

"If you slow down, the world won't be left behind. It's just that things you couldn't see before will appear."

He encourages readers to stop and look within. When we stop running, we truly see what is happening around us and within our own souls. Healing is not about seeking external solutions, but about accepting one's own imperfection.

Loneliness and Compassion

Hae Min dedicates several chapters to discussing loneliness, relationships, and difficulties at work. He reminds us that everyone is fighting their own private battles. Empathy and compassion must be extended not only to others but also to oneself.

"What matters is not how others see you, but how you see yourself."

When we love and accept ourselves, we no longer rely excessively on approval or judgment from others. That is the solid foundation for building inner peace.

• "Don't run. Walk. What you are looking for will appear when you slow down."

"The Things You Can See Only When You Slow Down" is an essential book for anyone living in the fast pace of the 21st century. It is a profound reminder that caring for the soul is just as important as pursuing goals. Reading this book will bring a sense of tranquility, as if you are sitting beside a wise friend who listens to you unconditionally. This is a work that leaves a long-lasting resonance, urging you to live slower and more fully.

[Sách] Nghề viết tiểu thuyết - Haruki Murakami

• "Tôi không phải là một người đặc biệt thông minh, nhưng tôi có đủ sự kiên trì để viết hết những gì tôi đã quyết định viết." 

Chờ đợi áng văn mới The City and Its Uncertain Walls (Thành phố và bức tường không chắc chắn của nó) không thành. Nó tìm cách len lỏi qua các con phố nhỏ Tokyo, thập niên 80. Trời Sài Gòn nay lẫn khuất mây đen, nhưng Tokyo hôm đó cũng mờ mịt ánh sáng.

Nó ngồi. Nhấp một ngụm bia lạnh. Lắng nghe tiếng Jazz ngẫu hứng, tan vào những phút cuối cùng. Khói thuốc cuộn mình trên trần, đặc quánh. Đám trẻ bấy giờ, chúng trốn chạy những cái "cúi đầu vô lý" ở các công ty đa quốc gia đang nở rộ. Chúng chỉ cần âm nhạc. Cần khoảnh khắc.

Nó cứ chần chừ mở Lắng nghe gió hát. Nơi một gã trai trẻ gõ bên bàn phím, sau men cay, sau âm nhạc. Chỉ còn ngôn từ. Chỉ còn tiếng lạch cạch vô tận của bàn phím, hòa theo cảm xúc. Say đắm.

"Nghề viết tiểu thuyết" (Novelist as a Vocation) không phải là một cuốn tiểu thuyết; nó là một tuyên ngôn triết học cá nhân được gói gọn trong hình hài một tập tản văn. Đây là nơi hiếm hoi Haruki Murakami, nhà văn vĩ đại của những giấc mơ siêu thực, mời chúng ta bước vào căn phòng làm việc và tiết lộ những nguyên tắc, thói quen và sự cô đơn đã hun đúc nên sự nghiệp lừng lẫy của ông.

Cuốn sách nổi bật bởi sự minh bạch và thực tế đến bất ngờ, khác xa với sự mơ hồ, huyền ảo trong các tác phẩm hư cấu của ông. Murakami không nói về phép màu hay cảm hứng siêu nhiên, ông nói về kỷ luật, sự bền bỉ và tầm quan trọng của việc xây dựng một hệ thống sống đủ vững chắc để gánh vác sự nghiệp viết lách đầy cô đơn.

Chạy bộ, Kỷ luật, và Sức bền của người kể chuyện

Một trong những bài học quan trọng nhất mà Murakami chia sẻ là mối liên hệ không thể tách rời giữa cơ thể và trí óc. Ông khẳng định viết lách không chỉ là công việc của tinh thần mà còn là công việc thể chất:

"Nếu không chạy, tôi không thể viết. Chạy bộ là một điều cần thiết. Nó giúp tôi xây dựng nên sức bền cần thiết cho công việc sáng tạo."

Murakami ví việc viết tiểu thuyết dài hơi như một cuộc chạy marathon. Nó đòi hỏi sự kiên trì kinh khủng, khả năng tập trung kéo dài, và một hệ thống thể chất đủ tốt để chống chọi lại sự cô độc và áp lực tinh thần. Ông mô tả quá trình chuyển đổi từ một chủ quán bar Jazz sang một tiểu thuyết gia chuyên nghiệp, nhấn mạnh rằng sự thành công không đến từ một cú "flash" cảm hứng, mà từ việc thiết lập một thói quen không thể phá vỡ: thức dậy sớm, viết liên tục, và duy trì cơ thể khỏe mạnh.

Sức mạnh của sự Tự đối diện và Giọng văn độc đáo

Murakami đào sâu vào bản chất của công việc viết lách. Ông mô tả nghề này là một hành trình cô độc, nơi bạn phải học cách tự đối diện với chính mình và những góc khuất trong tâm hồn. Đó là một quá trình đau đớn, nhưng cần thiết để tìm ra "giọng văn" (voice) riêng biệt.

"Việc viết tiểu thuyết là một công việc rất cô đơn. Bạn phải học cách tự đối diện với chính mình, không có sự trợ giúp nào."

Ông khuyến khích người viết phải tự tìm ra "tính nguyên bản" (originality) trong giọng điệu của mình, không sao chép hay cố gắng trở thành người khác. Điều này liên quan đến việc đào sâu vào những trải nghiệm cá nhân, những ký ức vụn vặt và những cảm xúc khó gọi tên—những thứ đã làm nên cái "chất" rất riêng của Murakami, nơi ranh giới giữa thực và ảo luôn mờ nhạt.

• "Nếu bạn có thể viết một cuốn sách khiến chính bạn phải kinh ngạc, thì bạn đã thành công rồi." (Về mục đích sáng tạo)

"Nghề viết tiểu thuyết" là một cuốn sách không chỉ dành cho những người mơ mộng trở thành nhà văn, mà còn cho bất kỳ ai đang theo đuổi một sự nghiệp đòi hỏi sự sáng tạo và kỷ luật. Nó là một bài học đắt giá về sự kiên trì, về việc lắng nghe cơ thể mình, và về cách biến sự cô đơn thành sức mạnh để tạo ra những tác phẩm có giá trị. Đọc xong, bạn sẽ không chỉ hiểu Haruki Murakami hơn, mà còn có một bản đồ chi tiết để tự xây dựng hệ thống sống và làm việc của chính mình.

***

"I'm not particularly smart, but I have enough persistence to write everything I've decided to write."

Waiting for the new novel The City and Its Uncertain Walls proved futile. Instead, it tried to weave its way through the small backstreets of 1980s Tokyo. The Saigon sky today might be mixed with dark clouds, but that Tokyo day was also muted light.

It sat. Took a cold sip of beer. Listened to the spontaneous Jazz fade into its final minutes. The smoke curled thickly against the ceiling. The youth of that era were running from the "meaningless bows" required by the burgeoning multinational corporations. They only needed music. They needed the moment.

It hesitated to open Hear the Wind Sing. The place where a young man types at his keyboard, after the alcohol, after the music. There were only words left. Only the relentless click-clack of the keys, harmonizing with the emotion. Utterly captivated.

"Novelist as a Vocation" is not a novel; it is a personal philosophical manifesto encapsulated in a collection of essays. This is the rare space where Haruki Murakami, the great writer of surreal dreams, invites us into his office and reveals the principles, habits, and solitude that forged his illustrious career.

The book stands out for its surprising clarity and realism, far removed from the ambiguity and fantasy in his fictional works. Murakami doesn't speak of magic or supernatural inspiration; he speaks of discipline, persistence, and the importance of building a system of living strong enough to bear the burden of a lonely writing career.

Running, Discipline, and the Stamina of a Storyteller

One of the most crucial lessons Murakami shares is the inseparable link between body and mind. He asserts that writing is not just a job of the spirit but also a physical task:

"If I don’t run, I can’t write. Running is essential. It helps me build the stamina necessary for creative work."

Murakami compares writing a long novel to running a marathon. It demands incredible patience, sustained concentration, and a physical system robust enough to withstand the solitude and mental pressure. He describes his transition from a Jazz bar owner to a professional novelist, emphasizing that success doesn't come from a flash of inspiration, but from establishing an unbreakable routine: waking up early, writing consistently, and maintaining physical health.

The Power of Self-Confrontation and a Unique Voice

Murakami delves deep into the nature of writing. He describes the profession as a solitary journey, where you must learn to confront yourself and the hidden corners of your soul. It is a painful but necessary process to find your unique "voice."

"Writing novels is a very lonely job. You have to learn how to confront yourself, without any assistance."

He encourages writers to find their "originality" in their tone, not to copy or try to be someone else. This involves delving into personal experiences, fragmented memories, and emotions difficult to name—the very things that constitute Murakami's distinctive "essence," where the line between reality and the surreal is always blurred.

• "If you can write a book that surprises even yourself, then you have succeeded." (On the 

"Novelist as a Vocation" is a book not only for aspiring writers but also for anyone pursuing a career that demands creativity and discipline. It is a valuable lesson on persistence, on listening to one's body, and on how to transform solitude into strength to create works of value. After reading it, you will not only understand Haruki Murakami better but also have a detailed map to build your own system of living and working.

[Sách] Hippie những kẻ lãng du - Paulo Coelho

 "Hippie – Những kẻ lãng du": Khi tuổi trẻ là một chuyến đi không cần bản đồ

Gặp lại Paulo Coehho, sau hành trình gần mười năm, từ "Nhà Giả Kim", đến "Điệp Viên, rồi gần nhất là "Aleph" và bây giờ là "Hippie những kẻ lãng du" 

https://chienphan.blogspot.com/2020/01/review-sach-iep-vien-paulo-coello.html

https://chienphan.blogspot.com/2023/09/sach-aleph-paulo-coelho.html

"Nếu bạn muốn sống cuộc đời mình một cách tự do, bạn phải từ bỏ sự kiểm soát của người khác đối với bạn."

Sự mong manh của tuổi trẻ; dù ở thời điểm nào, sự lạc loại hoang mang tìm ra con đường để biết rõ chính mình. 

"Hippie" không phải là một tiểu thuyết với cao trào rõ ràng hay những cú twist gay cấn. Nó giống một cuốn nhật ký bán hư cấu, nơi Paulo Coelho kể lại chính hành trình của mình trong những năm 1970 – một chàng trai trẻ mang khát vọng phá vỡ những giới hạn truyền thống, dấn thân vào con đường lữ hành xuyên lục địa để đi tìm "tự do thật sự".

Bắt đầu từ Amsterdam, đến Istanbul rồi Nepal, hành trình trên chiếc xe Magic Bus không chỉ là địa lý, mà là hành trình vào nội tâm – nơi con người buộc phải đặt câu hỏi: “Mình đang sống vì điều gì?”

“Con người dành phần lớn cuộc đời để chờ đợi điều gì đó xảy ra. Nhưng khi điều ấy xảy ra, họ lại không sẵn sàng.”

Ta sẽ gặp Karla, cô gái Hà Lan cá tính, thông minh, và cũng đang trên hành trình tìm hiểu bản thân. Cuộc gặp gỡ giữa Karla và Paulo là một phần rất "con người" trong cuốn sách – vừa nhẹ nhàng, vừa phức tạp. Tình yêu trong Hippie không ồn ào, không giằng xé – nó là sự đồng hành trong một đoạn đường, và có thể… cũng chỉ là một đoạn mà thôi.

“Không phải ai xuất hiện trong đời bạn cũng sẽ đi cùng đến cuối. Nhưng điều đó không làm họ trở nên ít quan trọng hơn.”

Không khí của “Hippie” mang một chút hoài niệm, một chút mơ mộng, và rất nhiều tự do. Nó khiến ta nhớ lại thời tuổi trẻ – khi ta từng mơ rũ bỏ mọi ràng buộc, đón gió bụi vào lòng và sống như thể ngày mai không tồn tại.

“Hãy để trái tim dẫn lối, vì lý trí thường quá bận rộn với những nỗi sợ.”

Bạn nên đọc "Hippie – Những kẻ lãng du" nếu:

Bạn từng ước được sống một cuộc đời không cần bản đồ.

Bạn đang thấy lạc lối và cần một lời nhắc: hãy cứ đi, rồi sẽ tới.

Bạn yêu những hành trình không chỉ bằng chân, mà bằng cả tâm hồn.

"Hippie" không cho bạn một câu trả lời. Nó trao cho bạn một tấm vé – để bạn tự bước lên chiếc xe của chính mình, và bắt đầu hành trình đi tìm ý nghĩa của hai từ "sống thật."

 ***

"Hippie – The Drifters": When Youth Is a Journey Without a Map

Reuniting with Paulo Coelho after nearly a decade-long journey—from The Alchemist, to The Spy, then Aleph, and now Hippie – The Drifters.

"If you want to live your life freely, you must give up other people’s control over you."

The fragility of youth—no matter the era—is marked by moments of feeling lost and confused while searching for a path that leads to one’s true self.

Hippie is not a novel with dramatic climaxes or shocking twists. It feels more like a semi-autobiographical journal, where Paulo Coelho recounts his own journey in the 1970s—a young man eager to break away from traditional constraints, embarking on a cross-continental adventure to seek out what it means to be truly free.

From Amsterdam to Istanbul and on to Nepal, the ride on the Magic Bus is not just a physical route—it’s an inward expedition. One that compels us to ask: “What am I really living for?”

“People spend most of their lives waiting for something to happen. But when it finally does, they’re not ready.”

We meet Karla, a bold, intelligent Dutch girl, also navigating her own path of self-discovery. Her encounter with Paulo is one of the most human elements in the book—gentle, layered, and quietly profound. Love in Hippie isn’t loud or tormented—it’s a shared stretch of the road, and perhaps... just a stretch.

“Not everyone who comes into your life is meant to walk with you till the end. But that doesn’t make them any less important.”

The tone of Hippie is nostalgic, dreamy, and full of freedom. It makes us remember our younger days—when we once dreamed of shedding every burden, embracing the road dust, and living as if tomorrow didn’t exist.

“Let your heart lead the way, because the mind is often too busy with fear.”

You should read "Hippie – The Drifters" if:

You’ve ever longed for a life without a map.

You feel lost and need a gentle reminder: just keep going, you’ll get there.

You love journeys that move not just your feet, but your soul.

Hippie doesn’t hand you answers. It hands you a ticket—to board your own bus, and begin the journey toward discovering what it means to truly live.

[Sách] Chú bé mang Pyjama Sọc - John Boyne

“Chúng ta nhìn thấy thế giới không phải bằng đôi mắt, mà bằng trái tim đã được định hình bởi những điều người lớn kể lại.”
— John Boyne, Chú Bé Mang Pyjama Sọc

Nhẹ nhàng và day dứt; ở một trong những sự kiện ám ảnh nhất loài người ở thế kỷ 20.

Có những cuốn sách không cần quá nhiều lời hoa mỹ, bởi chính sự giản dị và trong trẻo của nó đã đủ khiến người đọc nghẹn lòng. “Chú Bé Mang Pyjama Sọc” là một trong những cuốn sách như vậy. John Boyne không kể một câu chuyện về chiến tranh theo cách ồn ào, mà chọn viết nó qua đôi mắt của một đứa trẻ — Bruno, cậu bé 9 tuổi vô tư, vô tội, nhưng lại sống trong thời điểm tăm tối nhất của nhân loại: Thế chiến thứ hai.

Câu chuyện bắt đầu khi gia đình Bruno chuyển từ Berlin đến một nơi mà cậu phát âm nhầm là "Out-With" (ám chỉ Auschwitz). Gần ngôi nhà mới, Bruno phát hiện ra một trại lính lạ lùng, nơi những người bên trong đều mặc bộ “pyjama sọc” giống nhau. Ở đó, cậu kết bạn với Shmuel — một cậu bé Do Thái đồng trang lứa, người sống sau hàng rào kẽm gai. Tình bạn ấy hình thành không vì lý do gì cả, ngoài sự đồng cảm tự nhiên của hai tâm hồn non trẻ không bị nhuốm màu hận thù.

“Cậu là bạn tốt nhất mà tớ từng có.”
— Shmuel, trong một trong những đoạn cảm động nhất của truyện

Điều khiến Chú Bé Mang Pyjama Sọc trở nên ám ảnh không nằm ở sự kiện hay dữ kiện lịch sử, mà ở chính sự tương phản đến chua xót: giữa một thế giới mà người lớn dựng lên bằng thù hận và một tình bạn vô điều kiện giữa hai đứa trẻ. Sự ngây thơ của Bruno không chỉ khiến ta xúc động mà còn là một lời nhắc nhở nghiêm khắc về hậu quả của thành kiến, phân biệt và sự im lặng.

John Boyne viết bằng văn phong nhẹ nhàng, mộc mạc, nhưng gài ghép trong từng câu chữ là những câu hỏi lớn: Chúng ta đã từng nhắm mắt làm ngơ trước bất công? Đã từng dạy trẻ thơ cách ghét bỏ thay vì cảm thông?

“Chiến tranh nhìn qua mắt người lớn là vũ khí, là danh dự, là chiến lược. Nhưng qua mắt trẻ thơ, chiến tranh là một hàng rào không cần thiết ngăn đôi hai con người đáng ra nên được làm bạn.”

“Chú Bé Mang Pyjama Sọc” không chỉ là một câu chuyện về tình bạn, mà là một bài học nhân văn sâu sắc. Cuốn sách này xứng đáng được đọc và suy ngẫm bởi cả người lớn và trẻ em – bởi đôi khi, chính chúng ta, những người lớn, mới là những kẻ cần học lại cách nhìn cuộc đời bằng trái tim như một đứa trẻ.

 ***

"We don’t see the world with our eyes, but with our hearts shaped by the stories adults tell us."

— John Boyne, The Boy in the Striped Pyjamas

Gentle yet haunting — set against one of the most tragic chapters in 20th-century human history.

There are books that don’t need flowery language to move us, because their simplicity and purity are enough to leave us speechless. The Boy in the Striped Pyjamas is one of those rare books. John Boyne doesn’t narrate war with loud declarations; instead, he chooses to tell the story through the innocent eyes of a child — Bruno, a 9-year-old boy, carefree and naive, living through one of humanity’s darkest moments: World War II.

The story begins when Bruno’s family moves from Berlin to a strange place he mispronounces as “Out-With” (a childlike twist on Auschwitz). Near their new home, Bruno discovers a strange camp where everyone inside wears matching “striped pyjamas.” There, he meets Shmuel — a Jewish boy his age who lives behind a barbed-wire fence. Their friendship is formed not out of logic, but from the simple, natural empathy of two young souls untouched by hatred.

“You’re my best friend,”

— says Shmuel, in one of the novel’s most touching moments.

What makes The Boy in the Striped Pyjamas truly haunting isn’t just the historical context, but the heart-wrenching contrast: between a world adults built from hatred, and a pure, unconditional friendship between two children. Bruno’s innocence doesn’t just move us — it serves as a stark reminder of the consequences of prejudice, discrimination, and silence.

John Boyne’s writing is gentle and unadorned, yet layered with big questions:

Have we ever turned a blind eye to injustice?

Have we ever taught our children to hate instead of to understand?

“War, through the eyes of adults, is weapons, honor, and strategy. But through the eyes of children, war is a needless fence dividing two people who should have been friends.”

The Boy in the Striped Pyjamas is more than a story of friendship — it’s a profound lesson in humanity. This is a book that deserves to be read and reflected upon by both adults and children alike — because sometimes, we adults are the ones who need to relearn how to see the world with the heart of a child.

[Book] Ngôi thứ nhất số ít - Haruki Murakami

"Nhớ lại quá khứ, có những khoảnh khắc tưởng chừng mơ hồ nhưng lại in sâu trong lòng ta như những vết khắc trên đá."

Phản phất chất Kafka và hơi thở của thập niên 70,80. Haruki Murakami luôn là một giọng văn lạ kỳ. Những câu chuyện của ông tưởng như đơn giản, đôi khi như những mảnh ghép ngẫu nhiên của ký ức, nhưng lại chạm đến những góc sâu nhất trong tâm hồn. Ngôi Thứ Nhất Số Ít là tập truyện ngắn mà ở đó, Murakami viết với chính giọng của mình – đầy hoài niệm, cô độc, và có chút gì đó huyễn hoặc như lớp sương mờ trên những ký ức xa xăm.

Giữa thực và mộng – đâu là ranh giới?

Tập truyện gồm tám truyện ngắn, mỗi câu chuyện là một lát cắt ký ức của người kể chuyện ở ngôi thứ nhất, mở ra những trải nghiệm mang màu sắc riêng biệt của Murakami: một mối tình tuổi trẻ, một bản nhạc jazz, một trận đấu bóng chày, hay một bài thơ đọc giữa đêm khuya.

"Khi tôi cố gắng nhớ lại khuôn mặt cô ấy, hình ảnh dường như rất rõ ràng, nhưng khi tôi cố chạm vào, nó lại tan biến như khói."

Điều đặc biệt là các câu chuyện trong sách không đi theo cấu trúc thông thường. Đôi khi, chúng giống như một đoạn ký ức rời rạc, đôi khi lại như một giấc mơ không rõ thực hay hư. Nhân vật chính – thường không có tên – giống như một bản thể của chính Murakami, nhưng cũng có thể là bất kỳ ai trong chúng ta.

Âm nhạc, nỗi cô đơn, và những điều không thể lý giải

Như mọi tác phẩm khác của Murakami, âm nhạc vẫn là sợi chỉ đỏ xuyên suốt. Jazz, cổ điển, The Beatles – những giai điệu vang lên trong tâm trí nhân vật như một cách để neo giữ ký ức. Nhưng quan trọng hơn cả, âm nhạc trong Ngôi Thứ Nhất Số Ít còn là cách để tác giả kể về nỗi cô đơn.

"Có những đêm, tôi chỉ ngồi đó, lắng nghe bản nhạc mình yêu thích, và cảm giác như cả thế giới chỉ còn lại một mình tôi."

Ngoài nỗi cô đơn, Murakami cũng dẫn dắt người đọc đến với những khoảnh khắc khó lý giải. Như một cô gái với giọng đọc thơ ám ảnh, như một lần gặp gỡ mà không ai biết có thực hay không. Những chi tiết phi lý ấy không quá rõ ràng như trong Kafka bên bờ biển hay Rừng Na Uy, nhưng vẫn đủ để khiến người đọc băn khoăn: điều gì là thật, điều gì là tưởng tượng?

Một Murakami rất Murakami

Nếu bạn đã từng yêu thích Rừng Na Uy, Tazaki Tsukuru không màu, hay bất kỳ tác phẩm nào của Murakami, thì Ngôi Thứ Nhất Số Ít sẽ là một sự trở lại đầy thân thuộc. Nhưng nếu bạn chưa từng đọc Murakami, có lẽ đây không phải là một cuốn sách dễ tiếp cận – vì nó không có cao trào, không có hồi kết rõ ràng, mà chỉ có những cảm xúc lặng lẽ len lỏi vào lòng.

"Cuộc sống đôi khi chỉ là những khoảnh khắc nhỏ bé, trôi qua, nhưng mãi mãi không biến mất."

Murakami viết như thể ông đang ngồi trước mặt bạn, kể về những mẩu chuyện nhỏ trong đời mình. Và rồi, khi gấp sách lại, có lẽ bạn cũng sẽ bất giác nhìn lại cuộc đời mình, nhớ về một bản nhạc, một cái tên, một gương mặt đã lâu không gặp.

Vì đôi khi, những gì nhỏ bé nhất lại là những thứ ở lại lâu nhất.

***

"Looking back at the past, there are moments that seem vague but are deeply etched in our hearts, like carvings on stone."

Echoing a Kafkaesque essence and the spirit of the ’70s and ’80s, Haruki Murakami remains a uniquely enigmatic voice. His stories appear simple, at times like scattered fragments of memory, yet they reach into the deepest corners of the soul. First Person Singular is a collection of short stories where Murakami writes in his own voice—filled with nostalgia, solitude, and a touch of the surreal, like a misty veil over distant memories.

Between Reality and Dreams—Where Is the Boundary?

The collection comprises eight short stories, each offering a slice of the narrator's past, revealing experiences uniquely tinged with Murakami’s signature style: a youthful romance, a jazz tune, a baseball game, or a poem read in the middle of the night.

"When I try to recall her face, the image appears vividly clear. But the moment I try to reach for it, it dissolves like smoke."

What sets these stories apart is their unconventional structure. At times, they resemble fragmented recollections; at others, they feel like dreams suspended between reality and illusion. The protagonist—often unnamed—feels like an extension of Murakami himself, yet could just as easily be any one of us.

Music, Loneliness, and the Unexplainable

As with all of Murakami’s works, music is the thread weaving through these stories. Jazz, classical music, The Beatles—melodies surface in the characters' minds, anchoring their memories. But more than that, music in First Person Singular becomes a medium through which Murakami explores solitude.

"There are nights when I just sit there, listening to my favorite song, feeling as if the entire world has vanished, leaving only me behind."

Beyond loneliness, Murakami guides readers into moments that defy explanation—a girl with an eerily captivating voice reading poetry, an encounter that no one can quite confirm as real or imagined. These surreal elements aren’t as pronounced as in Kafka on the Shore or Norwegian Wood, yet they are enough to make readers wonder: what is real, and what is a dream?

A Murakami as Murakami as Ever

If you’ve loved Norwegian Wood, Colorless Tsukuru Tazaki and His Years of Pilgrimage, or any of Murakami’s previous works, First Person Singular will feel like a familiar return. But if you’re new to Murakami, this might not be the easiest book to start with—there are no grand climaxes, no clear resolutions, just quiet emotions that seep in and linger.

"Life is often just a series of small moments that pass by but never truly disappear."

Murakami writes as if he’s sitting across from you, recounting fragments of his life. And when you close the book, you may find yourself looking back at your own life—recalling a song, a name, a face long unseen.

Because sometimes, the smallest things are the ones that stay with us the longest.

[Sách] Người TV - Haruki Murakami - TV Man

"Chúng ta cứ ngỡ mình chọn sống một mình, nhưng đôi khi, chính thế giới đã chọn cô lập chúng ta."

Ngày Tết, bản thân và gia đình cố gắng lôi đám trẻ khỏi màn hình TV, đi kèm là những trò chơi, tập tục và thậm chí là chẳng cho bọn trẻ được lựa chọn tôn giáo của riêng mình. Dẫu vậy, thế giới của thời hiện tại lại tồn tại những thiết bị mới thay thế cả màn hình TV. Nhắc nhớ một trong những câu chuyện của gã nhà văn luôn ..."lỡ hẹn" với Nobel Văn Học, dù rằng ở mỗi năm bình chọn, cái tên đó luôn đứng đầu trong danh sách cá cược. 

Haruki Murakami luôn có một cách rất riêng để dẫn dắt người đọc vào thế giới của những con người cô độc, lạc lõng giữa cuộc đời. Người TV cũng không ngoại lệ. Cuốn sách tập hợp ba truyện ngắn với những nhân vật sống trong sự tĩnh lặng của tâm hồn, nơi thực tế và hư cấu đan xen một cách kỳ lạ.

Nếu bạn yêu thích phong cách tối giản, giàu suy tưởng và một chút siêu thực của Murakami, đây sẽ là một cuốn sách đáng để đọc.

Khi Cuộc Sống Trở Thành Những Thước Phim Lặp Lại

Nhân vật chính của truyện ngắn đầu tiên – "Người TV" – là một người đàn ông trung niên, thất nghiệp, và bất chợt nhận ra mình không thể ngủ được. Khi màn đêm buông xuống, thay vì trằn trọc, anh ta bắt đầu xem TV – một thói quen tưởng chừng vô hại nhưng dần trở thành một cuộc sống song song.

"Tôi không ngủ được, nên tôi xem TV. Và rồi, một ngày nào đó, tôi trở thành một phần của nó."

Giữa những chương trình truyền hình vô nghĩa, nhân vật chính gặp một "Người TV" bí ẩn – kẻ xuất hiện trong căn hộ của anh mà không hề có lời giải thích. Hắn nói về cuộc sống, về sự cô đơn, về những điều con người đánh mất. Nhưng hắn có thật không? Hay chỉ là sản phẩm của một tâm trí đã chìm quá sâu vào sự trống rỗng?

Những Câu Chuyện Nhẹ Nhàng Nhưng Day Dứt

Bên cạnh Người TV, cuốn sách còn có hai truyện ngắn khác:

"Một ngày hoàn hảo cho chuối cá" – Một câu chuyện mang màu sắc buồn bã và siêu thực, về một người đàn ông và cuộc gặp gỡ kỳ lạ trên bãi biển, nơi những quả chuối cá đang chờ đợi ai đó.

"Thử thách của Samsa" – Một biến tấu hiện đại của Hóa thân (Franz Kafka), nơi Gregor Samsa tỉnh dậy sau cơn ác mộng, nhưng lần này, không phải hóa thành con bọ, mà là một con người.

"Tôi mở mắt ra, và tôi là một người. Tôi không biết mình nên vui hay sợ hãi."

Cả ba truyện đều có chất Murakami rất rõ nét – những nhân vật cô đơn, những cuộc trò chuyện kỳ quặc, sự mơ hồ giữa thực và ảo, và một nỗi buồn lặng lẽ len lỏi vào từng câu chữ.

Cô Đơn – Một Kiểu Sống, Một Kiểu Hiện Hữu

Những nhân vật của Murakami luôn mang một nỗi cô đơn rất đặc biệt – không hẳn là đau khổ, mà là một trạng thái tồn tại. Họ không vùng vẫy thoát ra, cũng không hoàn toàn chấp nhận nó. Họ chỉ đơn giản là trôi trong cuộc đời, như một người xem TV quên mất mình đã bật nó từ bao giờ.

"Không phải tôi chọn sự cô đơn. Mà là cô đơn chọn tôi."

Với Người TV, Murakami không chỉ kể những câu chuyện, mà còn khơi gợi những suy tư: Ta có thực sự kiểm soát cuộc sống của mình? Hay ta chỉ đang lặp đi lặp lại một kịch bản nào đó mà không hề nhận ra?

Ai Sẽ Yêu Thích Cuốn Sách Này?

Nếu bạn thích những câu chuyện ngắn gọn nhưng sâu sắc, nơi mỗi câu chữ đều có thể dẫn đến một sự chiêm nghiệm, Người TV là lựa chọn hoàn hảo.

Nếu bạn là fan của Murakami, cuốn sách này vẫn giữ trọn vẹn phong cách đặc trưng của ông: tĩnh lặng, kỳ ảo, cô đơn, và có phần bí ẩn.

Nếu bạn từng có những đêm mất ngủ, từng cảm thấy thế giới ngoài kia như đang dần xa cách – có lẽ bạn sẽ tìm thấy một phần mình trong cuốn sách này.

"Khi ta cô đơn quá lâu, ta sẽ bắt đầu nói chuyện với chính mình. Và đôi khi, chính mình lại không phải là chính mình nữa."

Người TV không phải là một cuốn sách dễ đọc hay kịch tính. Nó giống như một bản nhạc jazz nhẹ nhàng – có chút lạc lõng, có chút ngẫu hứng, nhưng đầy cảm xúc.

Nếu bạn đang tìm một cuốn sách để chậm rãi nghiền ngẫm, để lắng nghe những khoảng lặng trong tâm hồn, hãy thử đọc Người TV. Và biết đâu, bạn sẽ thấy chính mình trong một đêm khuya, ngồi trước màn hình, tự hỏi:

"Tôi đang xem TV, hay TV đang xem tôi?"

https://doisales.com.vn/index.php/2025/01/30/sach-nguoi-tv-haruki-murakami-tv-man/

***

"We think we choose to live alone, but sometimes, it's the world that chooses to isolate us."

During the Lunar New Year, families often try to pull children away from TV screens, replacing them with traditional games and customs, sometimes even denying them the choice of their own religion. Yet, in today’s world, new devices have taken the place of the TV screen, reminding us of one of the stories by the writer who is always "one step away" from the Nobel Prize—though his name consistently tops the betting lists every year.

Haruki Murakami has a unique way of drawing readers into the world of lonely souls, drifting through life in quiet solitude. TV People is no exception. This book is a collection of three short stories featuring characters who exist in the stillness of their own minds, where reality and fiction intertwine in strange and mysterious ways.

If you enjoy Murakami’s signature minimalist, contemplative, and slightly surreal style, this is a book worth reading.

When Life Becomes a Repeating Film Reel

The protagonist of the first story, TV People, is a middle-aged unemployed man who suddenly realizes he can no longer sleep. Instead of tossing and turning at night, he begins watching TV—a seemingly harmless habit that gradually turns into a parallel existence.

"I couldn't sleep, so I watched TV. And then, one day, I became a part of it."

Amidst the meaningless television programs, he encounters a mysterious "TV Person"—someone who appears in his apartment without explanation. This figure speaks of life, loneliness, and the things people lose along the way. But is he real? Or just a creation of a mind sinking too deep into emptiness?

Stories That Are Gentle Yet Haunting

Aside from TV People, the book contains two other short stories:

"A Perfect Day for Kangaroos" – A melancholic, surreal tale about a man and his strange encounter on a beach, where kangaroo-like creatures wait for someone.

"Samsa’s Trial" – A modern twist on The Metamorphosis (Franz Kafka), where Gregor Samsa wakes up from a nightmare, but this time, he hasn’t turned into a bug—he has turned into a human.

"I opened my eyes, and I was human. I wasn’t sure whether to be happy or terrified."

All three stories embody Murakami’s signature style—lonely characters, peculiar conversations, a blurred line between reality and illusion, and a quiet sadness that lingers in every sentence.

Loneliness – A Way of Living, A State of Being

Murakami’s characters carry a distinct kind of loneliness—not one of suffering, but of existence. They do not struggle to escape it, nor do they fully embrace it. They simply drift through life, like someone watching TV without realizing how long it's been on.

"I didn’t choose loneliness. Loneliness chose me."

With TV People, Murakami doesn’t just tell stories—he provokes reflection: Do we truly control our lives, or are we merely repeating a script without realizing it?

Who Will Enjoy This Book?

If you appreciate short yet profound stories where every sentence leads to introspection, TV People is a perfect choice.

If you're a Murakami fan, this book retains his distinctive essence—quiet, surreal, lonely, and tinged with mystery.

If you’ve ever had sleepless nights, ever felt like the world outside is slipping away—you might just find a part of yourself in this book.

"When we’ve been lonely for too long, we start talking to ourselves. And sometimes, ourselves is no longer ourselves."

Final Thoughts

TV People is not an easy read, nor is it thrilling. It feels like a soft jazz tune—slightly lost, slightly spontaneous, but full of emotion.

If you’re looking for a book to slowly contemplate, to listen to the quiet spaces of your soul, give TV People a try. And who knows, one late night, sitting in front of a screen, you might just find yourself wondering:

"Am I watching TV, or is the TV watching me?"

[Sách] Sự trả thù của địa lý - Robert D.Kaplan

 

“Địa lý không phải là số phận, nhưng nó là điểm xuất phát. Hiểu được nó, chúng ta mới có thể bước đi vững chắc hơn trong một thế giới đầy bất định.”

Trên trời, dưới đất; quanh quẩn thế nhưng vẫn đủ để khiến loài người giành giật nhau. 

Robert D. Kaplan trong Sự trả thù của địa lý đã làm một việc đầy tham vọng: ông không chỉ phân tích vai trò của địa lý trong việc hình thành lịch sử và các cuộc xung đột mà còn dự đoán tương lai thế giới qua lăng kính địa lý. Đây không phải là một cuốn sách chỉ dành cho những ai quan tâm đến địa lý hay chính trị quốc tế, mà còn cho những người muốn hiểu rõ hơn về cách thế giới vận hành và sự tác động của không gian địa lý lên hành trình của các quốc gia.

“Một quốc gia không có núi non bảo vệ sẽ luôn phải cảnh giác với mọi hướng – và đây là bi kịch lịch sử của Nga.”

Kaplan lập luận rằng, dù ý chí và khát vọng con người đóng vai trò lớn trong lịch sử, thì địa lý vẫn là một yếu tố bất biến, một "bàn tay vô hình" luôn định hình cục diện thế giới. Từ các dãy núi, sa mạc, con sông cho đến các đại dương, Kaplan cho thấy địa lý chính là nền tảng thúc đẩy sự hưng thịnh hoặc suy tàn của các đế chế, từ Babylon cổ đại đến Trung Quốc hiện đại.

Tác giả cũng nhấn mạnh rằng những thế lực lớn như Hoa Kỳ, Nga, Trung Quốc hay Ấn Độ luôn bị ảnh hưởng bởi vị trí địa lý chiến lược của họ. Những căng thẳng địa chính trị mà chúng ta chứng kiến ngày nay – như xung đột ở Trung Đông, cạnh tranh ở Biển Đông – đều mang dấu ấn sâu đậm của các yếu tố địa lý lịch sử.

Một trong những điểm mạnh của sách là cách Kaplan sử dụng những bài học lịch sử để minh họa tầm quan trọng của địa lý trong chiến lược quốc gia. Các chương về Nga, Trung Quốc và Trung Đông đặc biệt sắc sảo, khi ông cho thấy làm thế nào các cường quốc này luôn phải đối mặt với "lời nguyền địa lý" của chính mình.

Nga: Với lãnh thổ rộng lớn và không có rào chắn tự nhiên, Nga luôn cảm thấy bị đe dọa và buộc phải mở rộng lãnh thổ để phòng thủ. Kaplan viết:

Trung Quốc: Kaplan nhấn mạnh tầm quan trọng của Biển Đông trong chiến lược mở rộng của Trung Quốc, đồng thời dự đoán rằng đây sẽ là trung tâm của các cuộc xung đột lớn trong thế kỷ 21.

“Biển Đông không chỉ là một tuyến đường thương mại. Nó là trái tim của chiến lược bá quyền Trung Quốc.”

Trung Đông: Ông gọi đây là "vùng đất của sự phân chia" với các sa mạc, núi non và các đường biên giới được vẽ tùy tiện, dẫn đến những xung đột dai dẳng.

“Chừng nào con người còn tranh cãi về ranh giới ở đây, chừng đó Trung Đông sẽ không bao giờ thực sự yên bình.”

Điều làm nên sức hấp dẫn của Sự trả thù của địa lý không chỉ nằm ở những phân tích sắc sảo, mà còn ở cách Kaplan khuyến khích người đọc suy nghĩ xa hơn về những gì họ thường thấy trên bề mặt. Ông đưa ra một góc nhìn cân bằng giữa chủ nghĩa hiện thực chính trị và sự cần thiết của việc nhìn nhận các quốc gia như những thực thể bị ràng buộc bởi địa lý.

“Con người có thể vẽ lại biên giới trên bản đồ, nhưng họ không thể thay đổi thực tại của những ngọn núi, con sông và những cánh đồng cằn cỗi.”

Tuy nhiên, cuốn sách đôi lúc hơi nặng nề vì Kaplan đi sâu vào chi tiết các sự kiện lịch sử, khiến người đọc không chuyên về địa lý hoặc chính trị quốc tế có thể cảm thấy khó tiếp cận. Ngoài ra, một số dự đoán của ông, như sự trỗi dậy của các cường quốc khu vực như Thổ Nhĩ Kỳ hoặc Iran, còn cần thời gian kiểm chứng.

Sự trả thù của địa lý là một tác phẩm đầy trí tuệ và khai sáng, giúp chúng ta hiểu rằng lịch sử không thể được tách rời khỏi địa lý. Kaplan không chỉ giúp người đọc hiểu về quá khứ mà còn cung cấp một cách tiếp cận để suy nghĩ về tương lai – nơi mà địa lý vẫn sẽ đóng vai trò quan trọng trong mọi quyết định chiến lược.

***

"Geography is not destiny, but it is the starting point. By understanding it, we can take steadier steps in an unpredictable world."

Above us, below us; despite being confined, it is enough to make humanity fight over it.

In The Revenge of Geography, Robert D. Kaplan undertakes an ambitious task: not only does he analyze geography’s role in shaping history and conflicts, but he also predicts the future of the world through a geographical lens. This book is not just for those interested in geography or international politics but also for anyone who wants to better understand how the world operates and how geographical spaces influence the trajectories of nations.

"A country without mountains to shield it will always be vigilant in every direction – and this is the historical tragedy of Russia."

Kaplan argues that while human will and aspirations play significant roles in history, geography remains an immutable factor, an "invisible hand" that constantly shapes the world's dynamics. From mountain ranges, deserts, and rivers to oceans, Kaplan illustrates how geography serves as the foundation that drives the rise or fall of empires, from ancient Babylon to modern-day China.

The author emphasizes that major powers such as the United States, Russia, China, and India are all deeply influenced by their strategic geographical positions. The geopolitical tensions we witness today—such as conflicts in the Middle East or competition in the South China Sea—are profoundly marked by historical geographical factors.

One of the strengths of the book is Kaplan’s use of historical lessons to demonstrate the importance of geography in national strategies. The chapters on Russia, China, and the Middle East are particularly incisive, showcasing how these powers have always had to contend with their "geographical curses."

Russia: With vast territories and a lack of natural barriers, Russia has always felt threatened and compelled to expand its borders for defense. Kaplan writes:

"A nation with such an open expanse is condemned to ceaseless vigilance."

China: Kaplan underscores the significance of the South China Sea in China’s expansionist strategy, predicting it to be the focal point of major conflicts in the 21st century.

"The South China Sea is not just a trade route. It is the heart of China's hegemonic strategy."

The Middle East: He dubs it "the land of divisions," where deserts, mountains, and arbitrarily drawn borders have led to persistent conflicts.

"As long as disputes over borders remain here, the Middle East will never truly find peace."

What makes The Revenge of Geography compelling is not only Kaplan's sharp analyses but also how he encourages readers to think beyond surface-level observations. He offers a balanced perspective, blending political realism with the necessity of viewing nations as entities bound by geography.

"Humans can redraw borders on maps, but they cannot change the reality of mountains, rivers, and barren fields."

That said, the book can occasionally feel heavy due to Kaplan’s deep dive into historical details, which might make it less accessible for readers unfamiliar with geography or international politics. Moreover, some of his predictions, such as the rise of regional powers like Turkey or Iran, require time to validate.

The Revenge of Geography is an intellectually enriching and illuminating work that reminds us history cannot be disentangled from geography. Kaplan not only helps readers understand the past but also provides a framework to think about the future—where geography will continue to play a pivotal role in every strategic decision.

https://doisales.com.vn/index.php/2025/01/07/sach-su-tra-thu-cua-dia-ly-robert-d-kaplan/