“Có những người sinh ra mang thanh âm của phượng hoàng,
nhưng lại trót mượn đôi cánh của quỷ dữ để bay qua cơn bĩ cực,
để rồi khi rụng cánh rơi xuống đáy sâu,
mới nhận ra khúc ca đẹp nhất đời mình vốn dĩ thuộc về sự bình dị không tên…”
Ngày nào đôi mươi, em không thích nghe thế giới này là thế nào...thế giới là vậy!?
Ánh đèn rực rỡ
Bữa tiệc liên hoan “họp bạn cùng khối” của đám bạn cùng khóa cấp ba được chọn mặt gửi vàng tại một nhà hàng sân vườn lộng gió ven sông Tiền, sáng rực rỡ và lộng lẫy hệt như một ốc đảo phồn hoa tách biệt hẳn vẻ trầm mặc thường nhật của thành phố tỉnh lẻ.
Không gian ngập ngụa mùi tôm nướng muối ớt cay nồng, mùi khói than đượm quyện chặt với men bia sủi bọt trắng xóa và tiếng cười hô hố của những gã đàn ông bắt đầu bước vào ngưỡng tuổi ba mươi. Đối nghịch với khoảng tối mênh mông, thâm u và tĩnh mịch của con nước ròng đang lững lờ trôi sát mép bờ kè bê tông nứt nẻ, bên trong khoảng sân gạch tàu lại là một vũ trường thu nhỏ bừng bừng sắc đỏ, tím, vàng từ dàn đèn pha công suất lớn.
Ở vị trí trung tâm của mọi sự ngưỡng vọng, Phước đứng đó, tay cầm chiếc micro không dây mạ vàng bóng loáng.
Gã tròn trịa, đẫy đà, nước da trắng ngần nổi bật dưới ánh đèn rọi trực diện, gương mặt sáng sủa với đôi mắt híp mí luôn cong lên hình bán nguyệt mỗi khi nở nụ cười duyên dáng. Chiếc áo sơ mi họa tiết hoa văn sặc sỡ cố che đi vòng bụng ngấn mỡ của một kẻ thấp người, nhưng dáng dấp mũm mĩm ấy khi bước lên sân khấu lại toát ra một thứ ma lực kỳ lạ. Gã pha trò giòn tan, nhại giọng từ bà bán bánh bò đầu ngõ cho đến ông chủ tịch phường đọc diễn văn bế mạc, làm cả bàn tiệc từ những bậc lão niên tóc hoa râm cho đến mấy đứa trẻ con chạy lăng xăng quanh sân đều cười ngặt nghẽo, vỗ tay rầm rộ.
Và rồi, tiếng đàn organ điện tử trỗi lên nhịp điệu rộn ràng, Phước hắng giọng, bắt đầu hát.
Đó không phải là kiểu gào thét phô trương âm lượng của những kẻ hát rong đường phố. Gã vận dụng kỹ thuật cộng minh hoàn hảo, đẩy luồng hơi từ cơ hoành dày dặn lên vòm họng, chuyển từ giọng ngực (chest voice) sang giọng pha (mixed voice) mượt mà như một dải lụa không tì vết. Âm sắc của gã dày dặn, vang rền nhưng lại êm dịu, ngọt lịm như mật mía rỏ giọt. Từng nốt luyến láy (melisma) được gã xử lý tinh tế đến mức khiến đám bạn khó tính nhất cũng phải buông đũa, ngơ ngẩn lắng nghe. Gã hát những bản tình ca đương đại của giới trẻ, lồng ghép vào đó phong thái lãng tử phong trần:
“Em ơi có bao nhiêu, sáu mươi năm cuộc đời…
Từng hạt bụi vương trên áo người lữ khách,
Có nghe tiếng lòng thở dài giữa cuộc vui…”
Ai nấy đều nhìn gã bằng ánh mắt thán phục. Họ thì thầm với nhau: "Thằng Phước sinh ra là để làm ngôi sao."
Nhưng đằng sau cái ánh hào quang trời phú ấy là cả một tuổi thơ trôi dạt theo từng nhịp thăng trầm của số phận gia đình.
Phước sinh ra trong một gia đình trung lưu trí thức có tiếng của tỉnh. Mẹ gã từng là giọng ca soprano trụ cột của đoàn văn công địa phương—người đàn bà sở hữu chất giọng trong trẻo, cao vút từng làm say đắm biết bao khán giả thời chiến. Cha gã là một biên tập viên kỳ cựu giữ một chân then chốt trong đài truyền hình tỉnh, ngòi bút sắc sảo, tính tình khảng khái. Dưới gã còn có một đứa em trai ngoan ngoãn, tròn trĩnh. Tuổi thơ của hai anh em là những chuyến chuyển nhà liên miên theo từng quyết định điều chuyển công tác của cha mẹ. Nay ở Vĩnh Long, mai dọn về Cần Thơ, mốt lại dạt sang bến sông Mỹ Tho. Cứ mỗi lần thay đổi địa bàn, trường lớp của Phước lại xáo trộn, bạn bè lại phải làm quen từ đầu.
Hành trang bất biến mà gã mang theo trong máu chính là dòng máu nghệ sĩ cuồn cuộn. Ngay từ năm lên bảy, gã đã có thể ngân nga chuẩn xác từng cao độ, bắt chước không sai một nốt rung (vibrato) của các danh ca trên sóng truyền hình. Người quen, đồng nghiệp của cha mẹ mỗi lần đến nhà nghe Phước hát đều tấm tắc khen ngợi: "Thằng nhỏ này có tiềm năng ghê gớm, sau này phải đầu tư cho nó!", "Đúng là con nhà tông không giống lông cũng giống cánh!".
Những lúc ấy, ba má gã chỉ mỉm cười kín đáo, chẳng đáp lời. Nhưng trong sâu thẳm, họ nhìn nhau với niềm tin cháy bỏng, quyết tâm thắt lưng buộc bụng để bồi dưỡng cho đứa con trai đầu lòng từng buổi học đàn piano, từng tiết luyện thanh cùng các giảng viên uy tín.
Bước vào ngưỡng cửa trường phổ thông, tài năng của Phước bùng nổ rực rỡ. Gã nghiễm nhiên nắm giữ chức danh lớp phó văn nghệ suốt ba năm liền. Dáng người thấp bé, mũm mĩm, trắng trẻo với gương mặt sáng bừng biến gã thành thỏi nam châm thu hút mọi ánh nhìn. Gã luôn chiếm trọn spotlight trong các buổi lễ khai giảng, cắm trại hay giao lưu cụm trường. Từ đám mọt sách cặm cụi bàn đầu cho đến những tay ngổ ngáo ngổ nghịch cá biệt hay trốn học chơi game đều bị giọng ca của gã thu phục hoàn toàn.
Thế nhưng, sâu thẳm trong lòng gã thiếu niên đầy tự tôn ấy, những vết rạn đầu đời bắt đầu nứt toác.
Trong một hội diễn văn nghệ chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam năm lớp mười một, một đứa bạn cùng khối—con trai một giám đốc chi nhánh ngân hàng giàu có—bước lên sân khấu với cây đàn guitar ngoại nhập bóng loáng. Cậu ta hát một bản pop-ballad tiếng Anh đang thịnh hành thời bấy giờ của Westlife. Phước đứng dưới cánh gà, đôi tai nhà nghề của gã nhận ra ngay cách luyến láy của đối phương còn non nớt, cột hơi mỏng và khẩu hình phát âm chưa chuẩn xác. Thế nhưng, khi bài hát vừa dứt, cả hội trường lại rộ lên những tràng pháo tay cổ vũ nồng nhiệt, đám bạn nữ hò reo tán thưởng chỉ vì: "Hát tiếng Anh nghe sang chảnh quá!", "Đúng là dân sành điệu con nhà giàu!".
Cảm giác khó chịu, tức tối dâng lên nghẹn ứ nơi cổ họng Phước. Gã cắn chặt môi dưới. Gã ấm ức vì một thứ kỹ thuật chắp vá lại được tung hô chỉ nhờ cái mác ngoại ngữ hào nhoáng. Ngay đêm hôm đó, Phước tự nhốt mình trong phòng, mở đĩa CD của Michael Bublé và Celine Dion, tua đi tua lại từng trường đoạn để bắt chước bằng được cách nhả chữ tiếng Anh, cách dựng cột hơi (appoggio) và cách đóng âm đuôi. Gã tự thề với lòng: Gã phải hát được cả tiếng Anh, phải hát hay hơn, chuẩn hơn và sang trọng hơn bất kỳ đứa nào.
Sự ấm ức ấy không dừng lại ở nghệ thuật. Một sự "hụt hơi" vô hình bắt đầu kéo lê bước chân gã khi cố gắng chen chân vào hội bạn nhà giàu trong trường.
Đám bạn thân trong nhóm của gã toàn là thiếu gia thứ thiệt: chúng đi xe tay ga đắt tiền, mặc áo sơ mi hàng hiệu, dùng điện thoại nắp trượt thời thượng và cuối tuần nào cũng rủ nhau tụ tập ở các quán cà phê máy lạnh sang trọng hay các quán ăn đắt đỏ. Chúng nói chuyện với nhau toàn những thương hiệu xa xỉ.
Ba má gã dẫu là công chức trung lưu trí thức, nhưng đồng lương nhà nước gom góp nuôi hai miệng ăn tuổi lớn làm sao kham nổi những khoản ăn chơi thời thượng của đám thiếu gia miệt vườn. Sợ bị xem thường, sợ rớt khỏi cái ngai vàng vô hình mà mình tự dựng lên giữa đám bạn bè, Phước bắt đầu gồng mình, rướn người lên từng phân tấc. Gã nhịn ăn sáng đến cồn cào ruột gan chỉ để gom đủ tiền tậu chiếc áo khoác hàng hiệu xịn sò, rồi lấy cái tài pha trò bặm trợn mà duyên dáng làm tấm bình phong che đậy gia cảnh lép vế. Gã nhìn thấy rõ mồn một sự kiêng dè, cả nể trong mắt chúng bạn—thứ cảm giác ngọt ngào đến ngạt thở ấy dần dà biến thành một nỗi ám ảnh khôn nguôi, gieo vào đầu gã ý niệm rằng: một khi đã đứng trên đỉnh, gã tuyệt đối không được phép bước xuống.
Mùa hè năm mười tám tuổi, giấc mộng của Phước chạm đến đỉnh vinh quang đầu đời.
Khi lũ bạn cùng khóa còn đang ngơ ngác, loay hoay trước những ngã rẽ thực dụng như kinh tế, ngân hàng hay sư phạm, thì Phước đã đĩnh đạc ghi tên mình vào bảng vàng Nhạc viện Thành phố Hồ Chí Minh với điểm số chuyên môn thanh nhạc cao chót vót. Cầm tờ giấy báo trúng tuyển đỏ rực trên tay, gã thấy tương lai trước mắt mình sáng lóa như ánh đèn sân khấu. Ngay trong mùa hè rực nắng ấy, gã trịnh trọng chọn cho mình một nghệ danh mới toanh: Thiên Phước—cái tên gã tự gán cho định mệnh, với niềm tin sắt đá rằng tài năng của mình là món quà trời ban, sinh ra là để được người đời tung hô và ngước nhìn.
Cả dòng họ rạng danh, thầy cô tự hào, bạn bè xuýt xoa ngưỡng mộ xem đó là một điều hoàn toàn tất yếu đối với một tài năng thiên bẩm. Ba má gã mỉm cười mãn nguyện, tự tay gói ghém hành lý đưa gã lên chuyến xe đò hướng về Hòn ngọc Viễn Đông, tin chắc rằng tương lai rạng ngời đang trải thảm đỏ đón đứa con tài hoa.
Nhưng Sài Gòn không phải là một sân khấu học đường ngây thơ. Thành phố hoa lệ ấy là một chiếc cối xay khổng lồ, nghiền nát những mộng tưởng non nớt dưới sức nặng của kim tiền.
Bước chân vào môi trường nghệ thuật chuyên nghiệp, Phước nhanh chóng nhận ra tài năng chỉ là điều kiện cần rẻ mạt. Xung quanh gã là hàng trăm giọng ca xuất chúng từ khắp mọi miền đất nước, những kẻ không chỉ sở hữu giọng hát nội lực mà còn có ngoại hình cao ráo, chuẩn mực của người mẫu, và quan trọng hơn cả: họ có những bệ đỡ tài chính vững chắc phía sau. Dáng người thấp, mũm mĩm của Phước trở thành một rào cản vô hình trước mắt các đạo diễn sân khấu và những ông bầu giải trí thời thượng.
Để khẳng định sự tồn tại, để chứng minh mình là kẻ "sành đời" không thua kém bất kỳ ai, Phước bắt đầu những cú "rướn" mới.
Gã được kéo vào những cuộc vui bất tận thâu đêm suốt sáng, nơi giao thoa đầy ma mị giữa hai thế giới: đám công tử chịu chơi ngoài đời thực và những nhân vật máu mặt thuộc thế giới giải trí ngầm. Đó là những người đàn ông khoác lên mình vẻ ngoài hào hoa, bóng bẩy trong những bộ cánh hàng hiệu là lượt thẳng thớm, nhưng khi cất giọng lại nhừa nhựa, nũng nịu với thứ âm sắc mềm mỏng, nữ tính đến lạ lùng. Họ có thể ngồi triền miên bên những chai rượu ngoại đắt đỏ từ ngày này qua ngày khác, đốt đời mình qua chuỗi tiệc tùng liên tu bất tận từ các phòng VIP karaoke dát vàng bậc nhất Sài thành, cho đến những chầu nhậu lê la từ “tăng một” đến “tăng ba, tăng bốn” khi sương đêm đã tan và trời bắt đầu hửng sáng.
Rượu tây rót tràn trề trên mặt bàn kính, còn những xấp tiền polyme xanh lét mệnh giá cao nhất được họ tiện tay ném ra bo cho đào, cho phục vụ nhẹ bẫng như mớ giấy lộn vứt đi. Đôi lần, vài đứa bạn phổ thông dưới quê có dịp lên tỉnh được Phước dắt theo nhập tiệc; chúng nó chỉ biết ngồi nép ở góc sofa, mắt tròn mắt dẹt, chết sững trước cảnh tượng xa hoa trụy lạc ngoài sức tưởng tượng ấy.
Phước thật sự choáng ngợp. Cái đầu non nớt của một gã trai tỉnh lẻ không tài nào lý giải nổi tiền ở đâu ra mà đám người này có thể tiêu xài hoang tàn, vô tận đến thế. Họ vây quanh, tán tụng gã lên tận mây xanh; họ vỗ đùi bôm bốp khen chất giọng của gã là báu vật trời cho, rồi chẳng tiếc tiền bao trọn gã từ đầu đến chân trong những cuộc hoan lạc xa xỉ. Giữa men say chếnh choáng và những lời tâng bốc ngọt như đường phèn, Phước ngỡ mình đã một chân chạm vào thiên đường danh vọng.
Cảm giác được đứng trên đỉnh cao ấy càng làm nức lòng Phước, thôi thúc gã bỏ bê những buổi tập xướng âm, bỏ bê các bài thi hòa thanh, lao đầu vào những cuộc say mèm không lối thoát để đổi lấy sự tung hô của một thế giới ngầm đầy ma mị.
Ảo ảnh phù hoa
Cuộc đời vốn không phải là một bản tình ca êm ái viết ở giọng Trưởng (Major key). Những ảo tưởng hoa hồng bắt đầu tàn lụi, để lộ ra những chiếc gai nhọn hoắt găm thẳng vào da thịt gã khi thời thế đổi thay.
Thời gian thấm thoắt trôi qua. Quy luật đào thải khắc nghiệt của đô thị hiện đại bắt đầu bộc lộ. Lứa sinh viên cùng thời với Phước bắt đầu có sự phân hóa rõ rệt: có những đứa không chịu nổi áp lực cạnh tranh khốc liệt và chi phí sinh hoạt đắt đỏ đã lặng lẽ quay trở lại quê nhà ngay sau khi tốt nghiệp; có những đứa kiên trì bám trụ lại thành phố được ba năm, năm năm, nếm đủ mọi đắng cay của kiếp làm thuê rồi cũng lũ lượt hồi hương tìm kiếm sự an bài.
Phước thuộc lứa đầu tiên. Gã bỏ phố về quê.
Giọng hát của gã sau những năm tháng rượu chè vô độ, thức trắng đêm và hít khói thuốc đã bắt đầu xuất hiện những vết xước thô ráp. Cơ hoành yếu đi, những nốt cao ở quãng tám thứ tư (octave 4) vốn là niềm tự hào của gã nay trở nên run rẩy, chênh phô (off-pitch). Các công ty giải trí lắc đầu, những người bạn nhậu giàu có năm nào bỗng chốc bốc hơi không dấu vết sau những lần rỉ rả tai nhau về việc gã đã cạn giá trị lợi dụng. Gã cạn tiền, ôm theo một mớ nợ thẻ tín dụng và chiếc vali sờn góc quay về nương náu dưới bóng râm của mái nhà xưa bên dòng sông Tiền.
Những ngày đầu hồi hương, Phước vẫn là một "ông hoàng" nơi tỉnh lẻ. Sức nóng của danh xưng "sinh viên Nhạc viện thành phố", cái "mùi phố" sành điệu toát ra từ khẩu ngữ, tiếng lóng pha giọng Sài Gòn, những bộ quần áo thời thượng và giọng hát vẫn vượt trội so với mặt bằng phong trào địa phương giúp gã chiếm trọn trung tâm của các buổi tiệc tùng. Gã xin được một chân hợp đồng văn nghệ ở trung tâm văn hóa huyện.
Đám bạn cùng lứa nhìn gã bằng thứ ánh mắt nửa nể vì cái danh, nửa ngại ngần né tránh thứ phong thái "dân chơi Sài Gòn" sặc mùi cọ xát mà gã mang về phả vào phố huyện. Nhưng ở một tầng lớp khác, đám choai choai mới lớn dưới tỉnh—những đứa chập chững bước chân vào đời với cơn khát cháy bỏng được giới ăn chơi sành sỏi công nhận—lại bu quanh gã như thiêu thân thấy lửa.
Chúng mê mệt cái duyên ăn nói bặm trợn mà dí dỏm, lác mắt trước những ngón nghề pha trò điệu nghệ, và nuốt trọn từng mẩu chuyện hào nhoáng về chốn phù hoa đô hội mà gã hào phóng thêu dệt sau mỗi tuần rượu. Giữa những quán nhậu xập xệ lộng gió ven sông Tiền, gã vẫn đường hoàng ngồi ghế chủ xị. Gã vung tay rót tràn chén rượu, ngửa cổ ngân nga những câu hát đẫm men say, cố dùng sự ồn ào của đám đông để chắp vá lại cái cảm giác được cung phụng, tôn sùng đã bắt đầu rạn nứt trong lòng.
Bức tranh hiện thực nghiệt ngã dần dà lộ diện.
Đám bạn phổ thông ngày xưa bắt đầu thưa thớt dần sau mỗi cuộc gọi rủ rê tụ tập của gã. Vòng quay sòng phẳng của một kiếp người bình thường bắt đầu cuốn phăng từng đứa vào quỹ đạo: đứa cặm cụi thi đỗ biên chế nhà nước cho yên phận, đứa nối nghiệp buôn bán của gia đình, đứa lo cưới vợ gả chồng, sinh con đẻ cái rồi thắt lưng buộc bụng gom góp từng đồng cắc trả góp căn nhà đầu tiên. Những buổi hội ngộ cứ thế vơi dần theo năm tháng.
Nếu có dịp hiếm hoi ngồi lại chung mâm trong một đám cưới nào đó ở quê, tụi nó chỉ chụm đầu rôm rả bàn chuyện bỉm sữa, tiền trường cho con, lãi suất ngân hàng hay mấy miếng đất vùng ven đang rục rịch làm đường. Phước ngồi đó, trơ trọi bên ly bia đã tan hết đá, nhạt toẹt và đắng ngắt, lọt thỏm giữa đám đông với mớ hoài niệm nghệ thuật diêm dúa đã lỗi thời từ kiếp nào.
Cảm giác bị gạt ra rìa khiến gã bứt rứt như kim châm vào da thịt. Với Phước, nơi nào còn có tai người nghe, nơi đó phải là sân khấu để gã đòi lại ánh hào quang, tìm lại sự cung phụng vốn dĩ phải thuộc về mình.
Chẳng đợi ai mời, gã hấp tấp phi thẳng lên sân khấu tiệc cưới miệt vườn.
Đó là cái sân khấu dựng tạm bằng khung sắt ọp ẹp lót ván ép, trải tấm thảm đỏ đã sờn rách, bạc phếch dưới cái rạp bạt che mưa xanh đỏ lụp xụp. Phía sau lưng là tấm phông bạt in hình đôi bồ câu lồng chữ song hỷ mạ kim tuyến nhấp nhánh rẻ tiền, hai bên treo lủng lẳng mấy dải hoa nhựa bám đầy bụi đường. Dàn đèn chớp nháy loạn xạ hắt thứ ánh sáng xanh đỏ nhờ nhợ lên gương mặt gã, trong khi thùng loa kẹo kéo công suất lớn đặt góc rạp cứ rít lên từng hồi chói óc, phả thẳng hơi nóng hầm hập vào không gian nồng nặc mùi bia rượu, mùi mồ hôi và khói thuốc lá.
Mặc kệ tất cả sự nhếch nhác ấy, Phước giật lấy chiếc micro có dây tuột cả bọc mút, ưỡn ngực, hất tóc, tự biến mình thành tâm điểm giữa tiếng vỗ tay gượng gạo lẫn vài cái liếc nhìn ái ngại của bàn họ đàng. Gã nhắm nghiền mắt lại, cất giọng, cố gồng mình nhả chữ để tin rằng mình vẫn là ngôi sao độc tôn đang đứng dưới vầng sáng rực rỡ của cuộc đời.
Nhưng sau tiếng vỗ tay tàn canh của tiệc cưới, Phước bàng hoàng nhận ra: Gã đang bị cả thế hệ của mình bỏ rơi lại phía sau.
Nỗi hoảng sợ của một kẻ quen đứng dưới ánh đèn sân khấu thôi thúc gã phải "nhảy bước" thật nhanh để đuổi kịp chúng bạn. Gã nộp đơn nghỉ việc tại trung tâm văn hóa vì chê đồng lương ba cọc ba đồng không đủ chi phí giao tế. Gã vội vã kết hôn với một cô gái làm nghề uốn tóc dịu dàng ở xóm dưới, sinh liền một đứa con trai kháu khỉnh.
Áp lực cơm áo gạo tiền như sợi dây thừng siết nghẹt lấy cuống họng gã nghệ sĩ lỡ thời. Để chứng minh mình không phải kẻ hết thời, cũng chẳng chịu thua kém đám bạn đang phất lên nhờ buôn đất, Phước hăng máu lao vào làn sóng "start-up" như con thiêu thân.
Gã chạy vạy, vay mượn khắp lượt người quen để dựng lên một quán cà phê âm nhạc hát-với-nhau sang xịn nhất thị xã. Nhưng cái thói nghệ sĩ tùy hứng, sổ sách mù mờ cùng cách quản lý nghiệp dư đã nhanh chóng bóp chết đứa con tinh thần; quán vắng tanh như chùa bà Đanh rồi đành ngậm ngùi dẹp tiệm sau chưa đầy một năm ngập trong nợ nần.
Chưa chịu sáng mắt, gã lại gom mớ vốn còm còn sót lại, hùn hạp mở một quán cơm trưa máy lạnh chuẩn chỉ cho dân văn phòng—thứ mô hình đang hái ra tiền, cực kỳ đắt khách ở chốn phồn hoa Sài Gòn. Ngặt nỗi, đem tư duy phố thị áp vào đất tỉnh chẳng khác nào một trò cười kệch cỡm. Dân công sở xứ này trưa nào cũng tà tà xách xe về nhà, quây quần bên mâm cơm nóng hổi do gia đình nấu sẵn; ai hơi đâu chui vào cái phòng máy lạnh của gã để gặm mẩu cơm hộp khô khốc với giá trên trời. Quán ế chỏng trơ, đóng cửa sau vài tháng cầm cự trong cay đắng.
Thất bại này vừa dứt, cái tát khác đã giáng xuống, nhưng cái tôi kiêu hãnh đến mù quáng tuyệt đối không cho phép gã thừa nhận mình là một kẻ bất tài, vô dụng. Giữa cơn bế tắc cùng cực, Phước vớ được một chiếc phao cứu sinh hoàn hảo—nơi gã vừa thỏa mãn cơn khát được đứng hát dưới ánh nhìn của đám đông, vừa giữ chặt cái ngai vàng trung tâm vốn đã lung lay: những chuyến đi thiện nguyện.
Gã lập ra một nhóm từ thiện cá nhân, lấy tên là "Giai Điệu Yêu Thương". Tận dụng giọng hát truyền cảm, tài ăn nói lưu loát và mối quan hệ với các cơ quan truyền thông từ thời của cha, trang mạng xã hội của Phước bừng sáng trở lại. Gã đăng tải những đoạn clip ngắn quay cảnh mình ôm đàn guitar ngồi hát giữa sân trại dưỡng lão, những hình ảnh gã lội nước bùn ngập đến gối trao từng thùng mì tôm cho đồng bào vùng lũ, kèm theo những dòng trạng thái sâu lắng, đẫm triết lý nhân sinh về việc "sống là cho đi, đâu chỉ nhận riêng mình".
Những con người tử tế đang khát khao tìm kiếm cảm giác "sống có giá trị", những kiều bào phương xa mong muốn gửi gắm tấm lòng về quê hương nườm nượp tìm đến gã. Dòng tiền quyên góp đổ về tài khoản của Phước ngày một nhiều. Gã lại được tung hô, lại chiếm trọn spotlight trong các buổi giao lưu, tiệc tùng hội nhóm.
Thời gian là bạn đồng hành của sự thật, dù sự thật nghiệt ngã đến đâu.
Ngoại hình của Phước bắt đầu biến đổi một cách kỳ dị. Dáng người mũm mĩm, nước da trắng trẻo ngày nào giờ đây trở nên bủng beo, xám xịt. Những khối cơ bắp từng săn chắc nhờ tuổi trẻ bỗng chốc phản bội gã, trở nên chảy xệ, nhão nhoẹt dưới lớp áo phông rộng thùng thình. Đôi mắt híp mí từng rạng rỡ nụ cười nay trũng sâu hoắm, lòng trắng vằn lên những tia máu đỏ quạch, con ngươi lúc nào cũng dại ra hoặc long lên sòng sọc bất thường. Hai bên cánh mũi gã phập phồng liên tục, giọng nói trở nên khàn đặc, đứt quãng, mất hẳn khả năng kiểm soát cao độ.
Đám bạn phổ thông bắt đầu xì xầm to nhỏ: Phước đã dính vào "hàng trắng".
Đó là một sự thật tàn nhẫn. Những chân rết của tệ nạn ma túy—từ các tụ điểm ăn chơi thác loạn ở các thành phố lớn—đang âm thầm luồn lách, thẩm thấu xuống từng ngõ ngách miền Tây thanh bình theo làn sóng đô thị hóa tự phát. Để duy trì năng lượng cho những đêm "bay lắc" thâu đêm suốt sáng, để trốn chạy nỗi đau đớn cùng cực của sự thất bại nghệ thuật và những món nợ ngập đầu, Phước đã tìm đến ma túy đá và ketamine.
Trong những cơn phê pha buốt lạnh đỉnh đầu, gã bỗng bật cười cay đắng khi hiểu ra một bí mật tàn độc: Hóa ra, cách mà những kẻ giàu có ở Sài Gòn năm xưa có thể sống phủ phê, vung tiền như rác và nhậu nhẹt triền miên từ ngày này qua tháng khác chính là từ những dòng tiền bẩn của cái chết trắng.
Chi phí cho những cơn ảo giác ngày một leo thang. Tiền từ thiện quyên góp được cũng không đủ để nuôi con quỷ nghiện ngập đang gào thét trong buồng phổi gã. Bị đám đàn anh giang hồ siết nợ, Phước thực hiện bước nhảy cuối cùng của một kẻ tuyệt vọng: từ kẻ sử dụng chuyển sang chân rết phân phối.
Những công cụ tội lỗi bắt đầu trở nên quen tay với một người từng chỉ quen cầm micro và phím đàn. Chiếc cân tiểu ly điện tử, những chiếc túi zip nylon nhỏ li ti, những gói bột trắng và tinh thể lóng lánh được giấu tinh vi bên dưới những bao gạo từ thiện, những thùng quần áo cũ đóng gói gửi đi các vùng sâu vùng xa. Gã sử dụng chính cái vỏ bọc hào nhoáng của một "người truyền cảm hứng thiện nguyện" trên mạng xã hội để làm bình phong hoàn hảo cho các giao dịch ma túy liên tỉnh.
Đám bạn phổ thông ngày xưa giờ đây nhìn thấy gã ngoài đường đều lặng lẽ rẽ sang hướng khác. Chẳng còn chút "cả nể" hay "dè chừng" của ngày cũ, trong mắt họ giờ chỉ còn lại sự xót xa, thương hại pha lẫn ghê sợ trước một linh hồn đã trượt dốc không phanh.
Tiếng còi xé toạc màn đêm và khúc vĩ thanh muộn màng
Một đêm cuối thu, thành phố miền Tây chìm trong cái rét ngọt hiếm hoi của mùa gió chướng.
Đêm nay không chỉ có những gương mặt học trò năm nào tề tựu đông đủ sau bao năm bươn chải tứ xứ, mà còn là cuộc hội ngộ ấm áp khi có sự hiện diện của cả những người thầy, người cô tóc đã điểm bạc—những chứng nhân lặng lẽ của một thời bảng đen phấn trắng tinh khôi, nay ngồi lại cùng bầy chim non thuở trước giữa tiếng cười nói rộn ràng rợp cả khúc sông. Bữa tiệc liên quan chuẩn bị gần cả tháng.
Tại sảnh lớn của khách sạn sang trọng nhất tỉnh, buổi họp mặt kỷ niệm hai sáu năm ngày ra trường của niên khóa phổ thông năm ấy diễn ra vô cùng náo nhiệt.
Hội trường ngập tràn hoa tươi, bóng bay và tiếng cười rộn rã. Những cô cậu học trò ngây thơ ngày nào giờ đã là những người đàn ông, người phụ nữ thành đạt, vững chãi. Họ khoác tay nhau, khoe những bức ảnh gia đình ấm áp, kể về những thăng trầm trong sự nghiệp với nụ cười nhẹ nhõm của những người đã vượt qua bão giông cuộc đời bằng con đường lao động chân chính.
Trên màn hình máy chiếu, giai điệu bài hát "Chuyện ngày xưa" vang lên da diết:
“Thời gian trôi qua như bóng câu qua thềm,
Bạn bè xưa nay ai nhớ ai quên…”
Trong tiếng chạm ly chan chát, một người bạn cũ bỗng nhìn quanh rồi buột miệng hỏi:
– "Ủa, sao tiệc hôm nay không thấy thằng Phước 'văn nghệ' tới ta? Hồi xưa tiệc nào có nó cũng vui như tết, nó mà cất giọng lên là cả hội trường nín thở mà..."
Cả bàn tiệc bỗng chốc khựng lại. Những ánh mắt ái ngại nhìn nhau, tiếng cười nói nhỏ dần rồi chìm vào một khoảng lặng ngột ngạt. Người ta chỉ khẽ lắc đầu, buông một tiếng thở dài xót xa: "Nó... dạo này khác lắm rồi...".
Đúng lúc ấy, tiếng chuông điện thoại của một người bạn trong bàn tiệc reo lên dồn dập. Người bạn làm bên lực lượng hình sự tỉnh, ngày thường vốn điềm đạm, sắt đá trước mọi biến cố. Cậu ta lôi máy ra, lướt màn hình; chỉ trong vài giây ngắn ngủi, sắc mặt bỗng chốc trắng bệch, đôi con ngươi mở to bàng hoàng rồi khựng lại. Một tiếng chặc lưỡi khô khốc, buốt lạnh bật ra từ khóe môi, nặng trĩu một sự bất lực khó tả.
Cùng thời điểm đó, trang tin điện tử của Cục Cảnh sát Điều tra Tội phạm về Ma túy và cổng thông tin Công an tỉnh đồng loạt phát đi bản tin nóng đặc biệt, dòng chữ đỏ quạch nhấp nháy giật tít:
"TRIỆT PHÁ ĐƯỜNG DÂY VẬN CHUYỂN, PHÂN PHỐI MA TÚY LIÊN TỈNH"
Bên dưới bản tin là bức ảnh hiện trường trần trụi, nhức nhối đến xót xa.
Một người đàn ông thấp bé, dáng dấp đẫy đà nhưng cơ thể đã bắt đầu xập xệ, những khối thịt nhão nhoẹt chảy xệ dưới ống kính nghiệp vụ sắc lạnh. Gã khoác vội chiếc áo đồng phục thiện nguyện lấm lem bùn đất, bên dưới mặc độc một chiếc quần đùi nhăn nhúm, hai cổ tay bị khóa chặt bởi chiếc còng số tám bằng thép sáng loáng, lạnh ngắt.
Dù đôi mắt ấy đã sưng húp, thâm quầng như hai hố đen rệu rã, đôi môi thâm sì tái mét và ánh nhìn đờ đẫn mất hết nhân tính, nhưng cái sống mũi thẳng tắp cùng nốt ruồi duyên nơi khóe môi thì không thể lẫn vào đâu được: Đó chính là Phước.
Cả bàn tiệc bỗng chìm vào một khoảng lặng đặc quánh. Chẳng ai buồn nhắc lại tên gã, chẳng ai muốn gọi thành lời cái danh xưng từng là niềm kiêu hãnh của một thời hoa niên. Người ta chọn cách im lặng, như thể cố ru êm một điều đổ vỡ đã được dự báo từ trước, như thể lặng lẽ cúi đầu chấp nhận một guồng quay nghiệt ngã—nơi những hào quang vay mượn rồi cũng phải trả về tro bụi, và mọi lầm lạc suy cho cùng cũng chẳng có gì mới dưới vòm trời này.
Cách đó hàng chục cây số, trong căn phòng giam lạnh lẽo của trại tạm giam công an tỉnh, ánh đèn tuýp trắng bệch phả xuống nền xi măng ẩm ướt.
Phước ngồi thu lu ở một góc tường, chiếc áo phông rách toạc một bên vai sau cuộc vây ráp khốc liệt. Hai cổ tay hằn sâu những vết bầm tím vì chiếc còng kim loại. Cơn thèm thuốc bắt đầu ập đến, hành hạ từng thớ thịt, từng khúc ruột của gã, khiến toàn thân gã run rẩy, co giật từng chặp.
Tiếng còi xe đặc chủng bên ngoài sân trại rít lên từng hồi xé toạc màn đêm tĩnh mịch, đối nghịch hoàn toàn với tiếng côn trùng rỉ rả buồn bã dưới những bụi cỏ ướt sương đêm ven sông Tiền.
Trong cơn nửa tỉnh nửa mê của một kẻ đã chạm đáy vực thẳm, Phước bỗng nghe vẳng lại từ sâu thẳm ký ức tiếng đàn bầu của mẹ trong căn nhà tập thể cũ kỹ năm nào. Gã nhớ buổi chiều mùa hạ năm mười bảy tuổi, khi gã đứng trên bục gỗ sân trường hát bản tình ca đầu tiên, cả trường lặng đi, và ánh mắt cha gã đứng nép sau gốc cây phượng già ánh lên niềm tự hào rạng rỡ. Lúc ấy, gã chẳng có tiền, chẳng có xe sang, chiếc áo trắng sờn vai giặt nước phèn, nhưng tâm hồn gã trong trẻo và thanh thản biết bao.
Hai hàng nước mắt nóng hổi từ từ lăn dài qua những nếp nhăn xô lệch trên gương mặt phù nề của gã tù nhân, rơi xuống sàn xi măng lạnh ngắt, phát ra một tiếng tách rất khẽ.
Gã đã dùng cả thanh xuân để rướn lên, rướn để không bị bỏ lại phía sau, rướn để đuổi theo những ảo ảnh kim tiền và danh vọng phù phiếm. Để rồi trong cuộc chạy đua điên cuồng của một kiếp nhân sinh vất vả mưu sinh, gã đã đánh mất chiếc la bàn dẫn về bến đỗ bình an, tự tại của tâm hồn.
Bên ngoài song sắt, dòng sông Tiền muôn đời vẫn lặng lẽ trôi ra biển lớn, bao dung cuốn theo những cánh lục bình tím ngắt, dập dềnh giữa muôn vàn sắc màu đục trong của cuộc đời.
Đời người như khúc hát phân vân,
Nốt bổng chưa tròn, nốt trầm đã vỡ.
Thanh âm gửi lại trần gian,
Bình an một cõi... muôn vàn tiếc thương.
“Some are born carrying the song of a phoenix,
yet borrow the wings of a demon to outfly their own squalor—
only to plummet into the abyss with shattered feathers,
realizing too late that the purest melody of a lifetime belonged to an unnamed, modest grace…”
Act I: Dazzling Lights
The high school alumni reunion gala for the entire graduation cohort was staked out at a breezy, open-air garden restaurant along the banks of the Tiền River, radiant and flamboyant like a teeming oasis carved straight out of the provincial town’s usual twilight languor.
The evening air hung thick with the sharp sting of chili-salted grilled prawns, the dry incense of charcoal embers twined with the frothy, white yeast of chilled beer, and the booming guffaws of men crossing the threshold into their thirties. In stark counterpoint to the brooding, pitch-black expanse of the falling tide slipping soundlessly against the cracked concrete embankment, the courtyard paved with baked-clay tiles was an electric miniature ballroom ablaze with vermilion, violet, and gold under high-wattage floodlights.
Stationed at the absolute epicenter of reverence, Phước stood, gripping a wireless microphone plated in gleaming gold.
He was soft-bellied, stout, his milky-white complexion flaring bright beneath the direct spotlights, his fresh, boyish countenance offset by narrow eyes that crinkled into clean crescent moons whenever he flashed his effortless, charming grin. A garishly printed patterned shirt labored to conceal the paunch of a short-statured man, yet that plump silhouette seemed to radiate an uncanny magnetism the second his soles met the boards. He tossed out quips with crackling timing, mimicking everyone from the old lady hawking sponge cakes at the corner of the alley to the ward chairman droning his closing remarks. The entire banquet—from silver-haired elders down to toddlers scampering around the tables—erupted into fits of laughter, applauding with uninhibited gusto.
Then, as the electric organ surged into an upbeat rhythm, Phước cleared his throat and sang.
It was neither the crude bellowing nor the strained bravado of a street busker. He commanded an immaculate vocal resonance, drawing a column of air deep from his broad diaphragm straight into the upper pharyngeal arch, shifting from an earthy chest voice into a resonant mixed voice as seamless as a stitchless bolt of silk. His timbre was dense, sonorous, yet mellow and sweet like slow-dripping sugarcane syrup. Every run of melisma was executed with surgical finesse, bringing the most discerning of old schoolmates to a dead halt, chopsticks suspended in midair as they listened in an entranced daze. He crooned contemporary youth ballads, weaving through them the easy swagger of a wind-tossed troubadour:
“Oh my love, how brief it is—sixty years of living…
Specks of dust cling to the traveler’s threadbare coat,
Do you hear the heart sighing deep within the feast…”
All eyes fixed upon him in pure awe. They leaned in, murmuring in admiration: “That Phước was born to be a star.”
Yet behind that heaven-sent luster lay an unsettled boyhood shaped by the nomadic drift of his family’s fortunes.
Phước was born into a recognized bourgeois-intellectual household in the province. His mother had once been the lead lyric soprano of the local cultural troupe—a woman blessed with a limpid, skyward voice that had stirred countless hearts through wartime broadcasts. His father was a veteran broadcast editor holding a pivotal desk at the provincial television station, a man of incisive prose and unbending pride. Beneath him was a docile, round-cheeked younger brother. Boyhood for the two brothers was an endless succession of packings and uprootings alongside their parents’ official transfers. One year in Vĩnh Long, the next in Cần Thơ, only to drift over toward the river ferry of Mỹ Tho. With every administrative shakeup, Phước’s classrooms were reshuffled, and friends had to be cultivated entirely anew.
The one unchanging luggage coursing through his veins, however, was an untamed artistic pulse. By the age of seven, he could already pitch vocal scales with absolute precision, matching the vibrato of primetime vocalists without dropping a quarter-tone. Acquaintances and his parents’ colleagues, whenever dropping by to hear the boy vocalize, would click their tongues in admiration: “This boy has frightening raw talent; he must be groomed for the conservatory!”, “A true chip off the old block—blood never lies!”
In those moments, his parents only exchanged quiet smiles, offering no boast. Yet deep down, they shared a fierce, unspoken conviction, tightening their belts to finance every piano lesson and every private vocal coaching session with prestigious instructors for their firstborn.
Crossing into high school, Phước’s gifts flowered into full splendor. He claimed the mantle of vice-monitor of arts and culture for three straight years. Short, chubby, pale-skinned, with an incandescent smile, he served as a lodestone pulling in every wandering eye. He swept the center stage during opening ceremonies, youth camps, and inter-school galas. From the desk-bound bookworms in the front row to the incorrigible delinquents who lived in the detention ledger, all were thoroughly subdued by the sheer warmth of his voice.
Yet deep within that fiercely proud youth, the first hairline fractures began to spread.
During a Teacher’s Day showcase in their eleventh-grade year, a classmate—the son of a wealthy branch manager at a prominent state bank—walked onto the stage cradling an imported, glossy acoustic guitar. He belted out a trending English pop-ballad by Westlife. Standing in the wings, Phước’s trained ear caught every technical flaw: the boy’s breath support was paper-thin, his vowel shapes were distorted, and his runs were crude and undisciplined. Yet the moment the final chord rang out, the auditorium erupted into wild, thundering ovations, the girls cheering themselves hoarse over a single verdict: “Singing in English sounds so posh!”, “A true rich kid with class!”
A stifling resentment surged straight into Phước’s throat. He bit down hard on his lower lip. It gnawed at him that half-baked vocal work could be glorified simply by hiding behind the foreign veneer of a language. That very night, Phước locked himself in his room, spinning CDs of Michael Bublé and Celine Dion on repeat, dissecting every bar to master the English diphthongs, lock in his appoggio breath management, and execute clean terminal consonants. He swore an oath to his reflection: He would master singing in English; he would sing it truer, cleaner, and far more aristocratic than any silver-spoon boy.
That bitterness, however, soon outgrew music. An insidious sense of windedness began to anchor his feet as he clawed his way into the school’s inner circle of wealthy heirs.
His core circle of friends were genuine heirs of provincial fortune: they rode expensive scooters, sported designer shirts, flipped sleek clamshell phones, and spent every weekend carousing in air-conditioned lounges and upscale diners. Their banter revolved exclusively around high-end brands.
Though his parents were cultured civil servants, a pair of modest state salaries cobbled together to raise two growing boys could never support the extravagant tastes of local squires. Terrified of being looked down upon, desperate to maintain the invisible throne he had erected among his peers, Phước began to strain upward, stretching himself millimeter by agonizing millimeter. He starved his mornings until his gut ached, scraping together lunch money just to purchase a single on-trend designer jacket, using his innate, biting humor as a gilded shield to mask his family’s humble standing. He drank in the deference and wary regard in his friends’ eyes—that suffocatingly sweet validation curdled into an obsessive commandment: once perched at the top, one must never, ever step down.
In the summer of his eighteenth year, Phước’s dream touched its first zenith.
While his peers were scrambling along pragmatic avenues like finance, banking, or teacher’s colleges, Phước marched straight onto the honor roll of the Conservatory of Music in Ho Chi Minh City with towering vocal scores. Holding the crimson acceptance letter, he saw his future radiant as footlights. That very sun-drenched summer, he anointed himself with a stage name: Thiên Phước—an identity he branded onto his own destiny, fortified by the unshakeable belief that his talent was a divine gift, born to be adulated by the masses.
His entire lineage held their heads high; teachers beamed; classmates bowed in admiration, treating it as the natural culmination of undeniable genius. His parents smiled in quiet contentment, packing his trunk with their own hands as they saw him onto the long-haul bus toward the Pearl of the Orient, convinced that a red carpet was unrolling to welcome their gifted son.
Yet Saigon was no naive school auditorium. That glittering metropolis was a colossal millstone, pulverizing tender illusions under the sheer weight of capital.
Stepping into a professional conservatory, Phước discovered overnight that raw vocal ability was mere table stakes. Around him were hundreds of peerless voices from every corner of the country—singers who not only possessed thunderous vocal stamina but also boasted runway-ready physiques and, above all, granite-solid financial backing. Phước’s short, doughy frame turned into an invisible glass wall before casting directors and commercial producers.
To stake his presence, to prove he was no less streetwise than the city-born, Phước began a new series of desperate strains.
He was drawn into round-the-clock nocturnal revelries bridging two worlds: the city’s reckless playboys and the shadowy powerbrokers of the entertainment demimonde. These were men of polished exterior, draped in immaculately pressed luxury fabrics, but speaking with languid, syrupy tones that carried a strange, feminine cadence. They could sit through imported cognacs day in, day out, incinerating their lives across gold-leafed VIP karaoke suites in the heart of Saigon, then dragging their hangovers through second and third drinking rounds until the morning mist burned off into dawn.
Foreign liquor pooled over glass tables, while thick wads of crisp polymer notes were tossed out as tips to hostesses and waiters as if they were scrap paper. On rare occasions when a few high school classmates from the province came up to the city, Phước would bring them along to the feast; they could only huddle on the edge of the leather sofa, wide-eyed and petrified before a spectacle of decadence far beyond their provincial imaginations.
Phước was utterly intoxicated. His green provincial mind could not fathom where these men unearthed such endless, bottomless fortunes. They surrounded him, praising his voice to the rafters, clapping his back and swearing his pipes were a miracle of nature, footing every lavish bill to keep him in their circle. Between the numbing alcohol and the honeyed flattery, Phước believed he already had one foot planted in paradise.
That intoxication urged him to skip his sight-singing drills and forfeit his harmony exams, plunging headlong into stupors to purchase the applause of a shadowy world.
Act II: Illusions of Splendor
Life, however, was never an easy ballad scored in a Major key. The rosy illusions withered away, baring jagged thorns that drove straight into his flesh as the tide turned.
Time eroded everything. The brutal attrition of modern urban life began to take its toll. The classmates of his cohort split along sharp divides: those who could not stomach the cutthroat hustle or the crushing cost of living quietly packed their bags for home right after graduation; those who held out for three or five years, tasting the bitter dregs of salaried survival, eventually retreated to the province in search of quiet compromise.
Phước was among the first wave. He abandoned the city and went home.
After years of relentless binging, sleepless nights, and second-hand smoke, his vocal cords had developed coarse rasps. His diaphragm had slacked; the high notes in the fourth octave that had once been his crowning glory now wavered, slipping off-pitch. Entertainment firms shut their doors, while the wealthy drinking companions of yesteryear vanished without a whisper the moment it became clear his utility had dried up. Broke, carrying an armful of maxed-out credit card balances and a scuffed suitcase, he retreated beneath the shadow of his ancestral roof by the Tiền River.
During those first months back, Phước remained a kinglet in the small town. The cachet of being an “alumnus of the City Conservatory,” the slick street vocabulary peppered with Saigon slang, the tailored wardrobe, and a vocal range still vastly superior to local amateur acts allowed him to command the center of every banquet. He landed a contract slot at the district cultural center.
His peers viewed him with eyes caught between lingering respect and a quiet avoidance of the abrasive “Saigon player” swagger he dragged back into the sleepy streets. Yet among the younger crowd—greenhorns stepping out into the world, starving for validation from seasoned night-crawlers—he was an idol. They swarmed around him like moths to a flame.
They were captivated by his coarse yet sharp humor, dazzled by his parlor tricks, swallowing whole his romanticized fables of high-rolling nights. At rickety drinking joints catching the river breeze, he remained the toastmaster. He sloshed liquor into brim-full glasses, threw back his head to belt out songs through alcohol-thickened vocal cords, using the noisy crowd to patch up the cracking veneer of worship he so desperately craved.
Yet reality closed in with quiet cruelty.
His old high school circle grew scarcer with every invitation he put out. The steady gears of ordinary adulthood pulled each friend into its orbit: one secured a civil service post for life, another inherited the family grain business, others married, had children, and counted every copper to service the mortgage on their first home. The old gatherings withered.
Whenever they shared a rare table at a wedding, the conversation turned entirely to infant formula, school tuition, bank interest rates, or peri-urban land plots slated for bypass roads. Phước sat there, abandoned beside a glass of flat, melted beer, stranded amid the throng with his flamboyant, outdated artistic reveries.
The feeling of being sidelined pricked at his pride like needles. To Phước, wherever there were ears to hear, that had to be his stage to reclaim the spotlight and demand his birthright of adulation.
Without waiting for an invitation, he lunged onto the rickety wedding stage.
It was a makeshift platform of flimsy iron framing topped with plywood, draped in a frayed, faded red carpet beneath a makeshift striped tarp. Behind him hung a vinyl backdrop printed with a pair of glitter-dusted doves around a cheap double-happiness emblem, flanked by dusty plastic floral garlands. The strobe lights flashed erratic beams of muddy blue and red across his sweating face, while a mobile karaoke speaker in the corner shrieked with ear-piercing feedback, blasting humid heat into a room smelling of stale beer, body odor, and cigarette smoke.
Oblivious to the squalor, Phước snatched the corded microphone whose foam cover had long since fallen off, threw back his shoulders, tossed his hair, and commanded the center amid strained clapping and awkward glances from the wedding party. He clamped his eyes shut, singing with all his might, straining every muscle in his throat to pretend he was still the solitary star bathed in the blinding light of the world.
Yet when the wedding clatter faded, the truth hit him like cold water: He was being left behind by his entire generation.
The terror of an addict denied the stage drove him to make reckless leaps. He resigned from the cultural center, scoffing at the pittance of a wage that couldn't even cover his bar tabs. He rushed into marriage with a sweet-natured hairdresser from the lower neighborhood, fathering a son in short order.
The weight of daily subsistence coiled around the throat of the stranded artist like a hemp rope. Desperate to prove he was no has-been, determined not to be outdone by schoolmates striking it rich in real estate, Phước threw himself into the startup craze like an unhinged moth.
He borrowed left and right to launch the sleekest live-music acoustic cafe in town. But artistic whimsy, chaotic bookkeeping, and amateur management swiftly strangled the venture; the cafe sat empty as a tomb, folding under mountains of debt within a year.
Refusing to learn his lesson, he scraped together his last pennies to co-found an air-conditioned luncheon diner tailored for white-collar workers—a format minting money in metropolitan Saigon. Yet transplanting big-city habits into provincial soil proved an embarrassing farce. The local clerks preferred motoring home at noon to share a hot meal with family; nobody cared to sit in his chilled room chewing overpriced boxed lunches. The diner gathered dust, closing its doors after a few miserable months.
Blow followed blow, yet his blind, wounded pride refused to admit he was untalented and obsolete. In the depths of his cornered panic, Phước grabbed onto an immaculate lifesaver—one that satisfied his itch to sing before an audience while propping up his wobbling throne: charity work.
He founded a personal philanthropic group named “Melodies of Compassion.” Leveraging his expressive voice, smooth articulation, and his late father's old media Rolodex, Phước’s social media footprint blazed anew. He posted short clips of himself strumming an acoustic guitar in the courtyards of hospices, photos of him wading knee-deep in floodwaters to hand instant noodle crates to stranded villagers, accompanied by profound, philosophical captions declaring that “to live is to give, not merely to receive.”
Well-meaning souls yearning to feel their lives held value, along with overseas remittances seeking an honest conduit, flooded his accounts with donations. Cash flowed in torrents. Phước was lionized once more, seizing the spotlight across banquets and network galas.
Yet time is the patient companion of truth, however brutal it may be.
Phước’s physical form began a grotesque deterioration. The soft, pale boy of his youth turned sallow, bloated, and sickly gray. The muscle tone that had once held his frame together betrayed him, sagging into loose, flaccid folds beneath oversized t-shirts. The narrow eyes that once held a brilliant smile sank into deep, dark craters, the whites laced with angry crimson veins, his pupils either glazed over or darting in frantic paranoia. His nostrils flared incessantly, and his speaking voice turned hoarse, fractured, having entirely lost control of pitch.
His old high school circle began to whisper: Phước was hooked on “the white powder.”
It was an ugly, inescapable reality. The tentacles of the narcotics trade—creeping out from the metropolitan dens of vice—had quietly woven themselves into the sleepy corners of the delta along with the tide of haphazard urbanization. To sustain his stamina through livestreamed charity marathons, and to flee the agonizing shame of artistic ruin and predatory debts, Phước had turned to crystal meth and ketamine.
In the ice-cold rushes of his chemical highs, he would laugh with bitter revelation: So that was how those high-rollers in Saigon had lived with such bottomless abandon, tossing money like dirt through unending nights—it was all washed clean from the trade of white death.
The toll of his delusions grew ruinous. The charity coffers could no longer feed the shrieking demon in his chest. Shaken down by underworld lenders, Phước made the final leap of the condemned: from user to regional distributor.
The instruments of crime became second nature to hands that had once known only microphones and piano keys. Digital pocket scales, microscopic zip-lock baggies, powders, and sparkling crystals were packed under the false bottoms of charity rice sacks and bundled inside secondhand clothing parcels destined for remote borderlands. He brandished the virtuous shield of a social media philanthropist as the perfect camouflage for inter-provincial narcotics transit.
His old high school peers, seeing him down the street, now quietly crossed to the other side. Gone was the old deference, gone was the cautious wariness; in their eyes lingered only a mix of pity, sorrow, and disgust before a soul careening down the precipice.
Act III: The Siren Tears the Night
One late autumn night, the delta city fell into the rare, sweet chill of the seasonal monsoon.
Tonight brought not only the classmates gathered after decades of wandering, but also an intimate reunion graced by silver-haired teachers—the quiet witnesses of an innocent era of chalk and blackboards, sitting once more among their fledglings amid laughter that echoed across the river. The gala had been nearly a month in the planning.
In the grand ballroom of the town's premier luxury hotel, the twenty-sixth anniversary reunion of that high school class was in full, radiant swing.
The hall was awash in fresh blossoms, arches of balloons, and booming laughter. The naive youths of yesterday were now steady, accomplished men and women. They stood shoulder to shoulder, sharing family portraits, recounting the switchbacks of their careers with the serene smiles of those who had weathered the storms through honest toil.
Across the projection screen, the melody of an old school anthem drifted softly:
“Time slips away like shadows on the sill,
Friends of old, who remembers, who forgets…”
Amid the bright clinking of glasses, an old friend looked around and blurted out:
“Hey, how come Phước ‘the singer’ isn’t here tonight? Back in the day, any party with him was like New Year’s Eve; the second he opened his mouth, the whole room stopped breathing…”
The entire table fell instantly still. Uneasy glances bounced between them; the chatter dwindled, suffocated by an awkward, heavy silence. Someone merely shook their head, letting out a weary sigh: “He’s... he’s in a different place now...”
Just then, the phone of a classmate at the table rang frantically. He was an officer in the provincial criminal investigation bureau, a man notoriously steeled against shock. He slid out his phone, scanned the screen, and within seconds his face drained of all color, his eyes widening in horror. A dry, cold click of his tongue broke from his lips, heavy with helpless disbelief.
Simultaneously, the online portals of the Ministry of Public Security’s Anti-Narcotics Department and the provincial police flashed an urgent bulletin, its red banner blinking across the feed:
“INTER-PROVINCIAL NARCOTICS RING CAMOUFLAGED AS CHARITY NETWORK BUSTED: RING LEADER APPREHENDED AT WESTERN BUS TERMINAL.”
Below the headline was the raw, unvarnished crime-scene photograph.
A short, heavyset man whose frame had sagged into flaccid, spent flesh under the forensic flash. He wore a rumpled charity uniform jacket splattered with dried mud, below which hung nothing but a pair of faded boxer shorts, his wrists clamped behind him in mirror-polished, freezing steel handcuffs.
Though his eyes were swollen shut, ringed with exhausted bruised hollows, his lips purple and drawn, his stare drained of every drop of human light, the straight bridge of his nose and the distinct beauty mark beside the corner of his lip were unmistakable: It was Phước.
The vast banquet hall fell into a graveyard silence. A tumbler slipped from someone’s fingers, shattering against the parquet floor with a dry, violent crack.
Phước had finally achieved his fame across the headlines—the blinding notoriety he had craved with a feverish madness his entire life. Yet it was not as a maestro beneath the velvet proscenium of the city opera house, but as the disgraced architect of a pipeline peddling ruin to his own people.
Miles away, inside the cold holding cell of the provincial detention center, a buzzing fluorescent tube poured chalky light over damp concrete.
Phước huddled in the corner, his shirt torn at the shoulder from the takedown at dusk. His wrists were ringed with deep, purple contusions from the steel cuffs. The first tremors of chemical withdrawal began to claw through his marrow, shaking his viscera, his limbs jerking in spastic shivers.
Outside the yard, the wail of a squad car siren tore through the stillness, standing in brutal contrast to the melancholy hum of field crickets nesting in the dew-soaked grass along the banks of the Tiền River.
Hovering between fever and lucidity at the absolute bottom of the pit, Phước heard a faint, phantom resonance drift from the deep vault of memory: the delicate, weeping strings of his mother’s monochord inside the cramped staff quarters of his youth. He remembered a summer afternoon at seventeen, standing atop the wooden stage in the schoolyard, singing his very first love song. The entire school had fallen still, and from behind an ancient flame tree, his father’s eyes had shone with fierce, quiet pride. Back then, he had neither wealth nor pedigree, his school shirt frayed and yellowed by river silt, but his spirit had been so clean, so immensely at peace.
Two scalding tears traced a slow path down the uneven creases of the prisoner’s swollen face, dripping onto the freezing cement with a faint, imperceptible click.
He had spent a lifetime straining—straining never to be left behind, straining to chase the hollow shadows of capital and borrowed prestige. Only to find, at the end of a desperate sprint through this bruised human existence, that he had cast away the compass pointing home to the quiet shore of an unburdened soul.
Beyond the iron bars, the Tiền River rolled onward to the sea, ancient and indifferent, gently carrying rafts of purple water hyacinths adrift between the murky and clear currents of the mortal world.
A mortal life, an unresolved refrain,
The high note cracked before the low could form.
To earth, the song returns its sorrowed strain,
A quiet peace... lost forever in the storm.
