[Sách] Kanji + Kanji Hiện Đại - Sasahara Hiroyuki

• “Lịch sử có thể thay đổi tên đường, con tàu có thể mang tên kẻ xâm lược, nhưng linh hồn của một dân tộc sẽ luôn trường tồn trong những nét chữ mà họ đã dùng cả nghìn năm để bồi đắp.”

Nếu xem ngôn ngữ là một cơ thể sống, thì Kanji (chữ Hán) chính là bộ xương và huyết mạch của văn hóa Nhật Bản. Sasahara Hiroyuki, vị giáo sư hàng đầu về Kanji, đã mang đến một "cuộc phẫu thuật" đầy tinh tế và sâu sắc qua bộ đôi tác phẩm này. Thay vì dạy bạn cách viết sao cho đúng, ông dạy bạn cách thấu hiểu tại sao một nét gạch lại mang trong mình cả một triết lý nhân sinh.

Nó tự nhận mình là một gã có phần "nghiện" ngôn ngữ. Với nó, sức hút mạnh mẽ nhất không đến từ những thuật toán khô khan, mà đến từ sự phát triển của con người thông qua những con chữ. Khi lần tìm về những vết tích xưa cũ trong những câu chuyện kể, nó thường tự hỏi: Nếu không có ngôn ngữ, liệu con người có thể dệt nên những giai thoại hay, truyền đời đến tận lúc này hay không? Hay tất cả sẽ chỉ là những khoảng lặng vô hình bị thời gian vùi lấp?

Trong tâm khảm, nó thấy mình cũng chỉ là kẻ nhặt nhạnh từng mảnh từ ngữ để chép lại. Nó giống như hành trình của một ông già lụm khụm, đi sau bóng dáng của những đứa "con" mình (những thế hệ sinh viên, những cô chú nhóc từng đi qua đời nó đến cả những thiên thần đến mái nhà con), lượm lặt những từ ngữ ngô nghê nhưng đầy sức sống của chúng để ghi và chép lại thành một cuốn nhật ký của sự tiếp nối.

• “Kanji tại Nhật Bản không phải là một món đồ mượn tạm. Nó là một thực thể đã được tái sinh thông qua lăng kính của người Nhật, nơi mỗi nét chữ mới đều mang đậm dấu ấn của sự tự chủ và lòng tự tôn dân tộc.”

Một trong những điểm độc đáo nhất mà Sasahara Hiroyuki nhấn mạnh là sự sáng tạo của người Nhật qua Wasei Kanji (Hán tự do người Nhật tự tạo). Người Nhật không chỉ tiếp nhận văn hóa từ lục địa một cách thụ động, họ đã "Nhật hóa" nó, tạo ra những chữ như Tōge (Đèo), Hataraku (Làm việc) để phản ánh đúng tâm hồn và phong cảnh của xứ sở Phù Tang.

Trong cuốn "Kanji Hiện Đại", tác giả mổ xẻ một thực tại đầy thú vị: Cách chúng ta gõ phím đang thay đổi cách chúng ta nhớ chữ. Giống như nỗi sợ thất bại của nó khi đối mặt với công nghệ, Kanji cũng đang đứng trước ngưỡng rủi ro bị "phẳng hóa". Tuy nhiên, Sasahara lại mang đến một cái nhìn lạc quan. Ông chỉ ra rằng công nghệ không tiêu diệt Kanji, nó chỉ đang tạo ra một hình thái tồn tại mới—nơi các biểu tượng (Emoji) và Kanji cộng hưởng với nhau để tạo nên một ngôn ngữ biểu cảm mạnh mẽ hơn.

• “Thế giới có thể thay đổi từ giấy bút sang màn hình điện tử, nhưng nhu cầu được biểu đạt cảm xúc thông qua hình ảnh và biểu tượng là bất biến. Kanji hiện đại không chết đi, nó chỉ đang chuyển mình để phù hợp với nhịp đập của thời đại mới.”

Kết nối với triết lý của Carl Jung về Thăm dò tiềm thức, mỗi chữ Kanji có thể coi là một "nguyên mẫu" (archetype). Khi ta nhìn vào chữ Nhân (Người), ta không chỉ thấy hai nét gạch, mà thấy sự nương tựa vào nhau. Khi ta học chữ Tâm (Tim), ta đang chạm vào phần sâu thẳm nhất của bản thể.

“Học Kanji là một hành trình đi ngược dòng thời gian để tìm về nguồn cội, đồng thời là một bước nhảy phi tuyến tính để thấu hiểu tương lai. Kẻ làm chủ được biểu tượng là kẻ làm chủ được dòng chảy của tư duy.”

Bộ đôi sách của Sasahara Hiroyuki là một tác phẩm tầm vóc và đầy cảm hứng. Nó nhắc nhở chúng ta rằng, dù công nghệ AI có thể thay ta tính toán mọi khối lượng vật liệu hay viết code, thì "cảm giác" về vẻ đẹp của một nét chữ vẫn là đặc quyền duy nhất của con người.

***

"History may change street names, ships may bear the names of invaders, but the soul of a nation will forever endure within the characters they have spent a thousand years to cultivate."

If language is viewed as a living organism, then Kanji is the skeleton and lifeblood of Japanese culture. Sasahara Hiroyuki, a leading professor on Kanji, provides a subtle and profound "surgery" through this duo of works. Instead of merely teaching you how to write correctly, he teaches you how to understand why a single stroke carries an entire philosophy of life.

It (the character) admits to being somewhat of a "language addict." For it, the strongest attraction does not come from parched algorithms, but from human evolution through words. While tracing old vestiges in stories, it often wonders: without language, could humanity weave such grand legends that endure through generations? Or would everything just be invisible silences buried by time?

In its heart, it sees itself merely as a scavenger, picking up fragments of words to record them. It is like the journey of a hunched old man, walking behind the shadows of his "children"—the generations of students, the young souls who crossed his path, down to the angels in his own home—gathering their innocent yet vibrant words to write into a diary of continuity.

"Kanji in Japan is not a borrowed item. It is an entity reborn through the Japanese lens, where every new stroke bears the deep mark of autonomy and national pride."

One of the most unique points emphasized by Sasahara Hiroyuki is Japanese creativity through Wasei Kanji (Kanji made in Japan). The Japanese did not passively receive culture from the continent; they "Japanized" it, creating characters like Tōge (Mountain Pass) or Hataraku (To Work) to accurately reflect the soul and landscape of the Land of the Rising Sun.

In "Modern Kanji," the author dissects a fascinating reality: how our typing is changing how we remember characters. Much like its own fear of failure when facing technology, Kanji stands at the brink of being "flattened." However, Sasahara offers an optimistic view. He points out that technology does not destroy Kanji; it is merely creating a new form of existence—where symbols (Emoji) and Kanji resonate to create a more powerful language of expression.

"The world may shift from pen and paper to electronic screens, but the need to express emotions through images and symbols is immutable. Modern Kanji does not die; it is merely transforming to match the heartbeat of a new era."

Connecting with Carl Jung’s philosophy in "Man and His Symbols," each Kanji can be considered an "archetype." When we look at the character Ren (Person), we see more than two strokes; we see the act of leaning on one another. When we learn the character Shin (Heart/Mind), we are touching the deepest part of being.

"Learning Kanji is a journey upstream against time to find one’s roots, while simultaneously being a non-linear leap to understand the future. He who masters the symbol is he who masters the flow of thought."

Sasahara Hiroyuki’s duo of books is a stature-defining and inspiring work. It reminds us that while AI may calculate material volumes or write code for us, the "feeling" of the beauty within a stroke remains a uniquely human privilege.